မတလ ၂၀၂၀ ခိုနစ မမနမာနိိုငငံတွင ရအရအအြွွဲွေ့အာ်း ယခင အာဆာ (ARSA) အြွွဲွေ့ကသိ
ွဲ ိုို့ အ ကမ်းြက
ရသာင်းက န်းသအြွွဲွေ့အစည်းအရနမြင သတမတခွဲသည။
149
မမနမာအစိို်း ၏ ထိုတမ နခ ကအ
အရနမြင “မ ညသူ့လိုံခခြုြုံရ ်း၊ အသကအိို်းအိမမ ာ်း၊ နိိုငငံရတာနင
ရအရအ
ိုဂဂလက
ိ
ိိုင အရမခခံအရဆာကအအိုံမ ာ်း၊
အစိို်း အရဆာကအဦ်းမ ာ်း၊ ယာဉမ ာ်း၊ စစည်းကိ ိယာမ ာ်းကိို ဆိို်း ွ ာ်းစွာ ကစီ်းရစခွဲသည” ဟိုဆိို ါသည။150
အစိို်း ၏ ဝါဒမြစသည ရအရအကိို အ ကမ်းြကရသာင်းက န်းသ အြွွဲွေ့အစည်းအရနမြင သတမတမခင်းနင
ဆနို့က ငကာ ခိိုငမ ညနယမ အငတာဗ ်းရမြဆိိုသမ ာ်းသည ထိက
ို ွဲသိိုို့ ဇာတရ ကာင်းတညမှုမ ာ်းကိို မ နလည
ယခ ခွဲ ကသည။
“
ခိင
ို မ ညနယမာ ရနထိိုငရနတွဲသတိိုင်းက အ ကမ်းြကသမာ်းခ ည်းမဟိုတဘ်း။ ရိို်းသာ်းတွဲ
မ ညသရတွ အမ ာ်းကကီ်း ွဲ။ ဘယသရတွက အ ကမ်းြကလည်းဆိိုတာ သိခ ီ်းသာ်း ါ။ အစစလာမ
ကိို်းကွယရနတွဲသတိိုင်း အ ကမ်းြကသမာ်း မဟိုတသလိို ဗိုဒဓဘာသာကိို်းကွယသတိိုင်းလည်း
အ ကမ်းမြကဘ်း။ အခိုအ ကမ်းြကသမာ်း လိိုို့ အစိို်း ရမ ာရနတွဲအြွွဲွေ့ဟာလည်း အခွငအရ ်း
ကိို ြိိုို့ တိိုကယရန ကတာမြစတယ။ ဒါကိို အ ကမ်းြကတယလိိုို့ အစိို်း ကရမ ာတယ။”151
ခိိုငနငခ င်းမ ညနယတွင အငတာနကမြတရတာကမှုမာ ဒိုတိယနစထွဲဝငလာခွဲကာ ါဝငရမြဆိိုသမ ာ်း အရန
မြင
ဋိ ကခနင ကိဗ
ို စ-၁၉ က ရ ာဂါနင
တသက၍ သတင်းအခ ကအလကမ ာ်း အလွနလိိုအ လာရသာ
ရ ကာင အငတာနက နိိုင န နည်းလမ်းအမ ိြု်းမ ိြု်းမြင ကကိြု်း မ်းလာခွဲ ကသည။ အခ ိြုွေ့မာ မ ာ်းမ ာ်းလရသာ
စစရဆ်းရ ်းဂိတမ ာ်းမြတကာ အလမ်းရဝ်းရသာလည်း အငတာနကြွငရ ်းလိိုကခ ီ မြစရသာ ရမာငရတာသိိုို့
ရ ာက န ခ ီ်းမ ြု က သည။ သထကစံ152အရနမြင ြိုန်းအသစနင မ
ိို ိိုရကာင်းမွနသည ဆင(မ)ကဒ ရမ ာင်း
သိုံ်းကာ ရတာငရ ေါ်တွင ဝါ်းလိုံ်းတစဘက၌ ြိုန်းကိိုခ ညခ ်းီ အမမငတွငရထာငကာ ဝိင
ို ြိင
ို လွင၍ အသိုံ်းမ ြုခသည
ွဲ
ဟိုဆိိုသည။ သိရ
ိုို့ သာလည်း ထိိုကွဲသိိုို့ လို ရဆာင ရသာရ ကာင ရငွကန
ို က မ ာ်းကာ တိက
ို
မ
ွွဲ ာ်း မြစရနရသာ
အခ ိနမြစလ င ထိိုရန ာ��ည လိုံခခြုြုံမှုမ ဟ
ိ ိုလည်း ဆိို ါသည။
တစြကတွင ရမာငရမာငနင Muhammad Shor Biarတိိုို့အရနမြင ဘ်းသီ်းရတာငနင ရသရတာငခမိြုွေ့နယ
တွင ိရသာ ၎င်းတိိုို့ ွ ာတွင အငတာနကလိိုင်းမ ရသာလည်း တမခာ်း ွ ာမ ာ်းတွင နိိုငသညဟိုဆိိုသည။ ၎င်းတိိုို့
မ ဆိိုငကယသိမ
ိုို့ ဟိုတ ရလမြင ထိိုရန ာမ ာ်းသိိုို့ သွာ်းသညဟိုဆိိုသည။ နစဦ်းစလိုံ်းမ ထိက
ို ွဲသိိုို့ တစရန ာမ
တစရန ာ သွာ်းလာ ရသာရ ကာင အနတ ာယ က
ိ ာ “အလွနအရ ်းကကီ်းရသာ ကိစမ
စ ာ်း” အတွကသာ ထိိုကသိ
ွဲ ိုို့
လို ရဆာငသညဟိုဆသ
ိို ည။
149
“Myanmar officially brands Rakhine rebels a terrorist group,” Associated Press, March 24, 2020,
https://apnews.com/article/0d4de21a7d7e03dc1c1e0476c8a1a417
150
Ibid.
151
Myanmar interview 7. Name changed.
152
Myanmar interview 2.
50