မြန်ြာနင
ို င
် ံ : လွတ်လပ်စွာထိုတ်ဖ ာ်ဖမပာဆိုခွငအ
့်် ဖပေါ်သက်ဖ ာက်ဖနသည့်် ဥပဖေစည််းြျဥ််းြျာ်းအဖ ကာင််း ဖ ်းသာ်းဖ ာ်မပချက်စာတြ််း
နင
ို င
် အ
ံ ဖမြာက်အြျာ်းတတွ
ို ့် င် အြျာ်းမပည်သဖ ကာ်မငာြျာ်းသည် ဖ ကာ်မငာဖစျ်းကွက်တစ်ခိုလံို်း၏ အ
ဖ ်းပါဖသာအစတ်အပိုင်း် တစ်ခိုကို ကိုယ်စာ်းမပ ပပီ်း၊ ြီေယ
ီ ာအတွက် အဖ ်းကကီ်းဖသာ ဝင်ဖငွအ င််းအ
မြစ်တစ်ခိုမ စ်သည်။ ယင််းသို ဖ
ို င
် ဖ
ံ ်းအ စွက် က်ြှုြရှဖအာင် ကာကွယ်
့် ကာ်မငာြျာ်းချထာ်းဖပ်းြှုကို နင
ြဖပ်းလ င် နင
ို င
် ဖ
ံ ်းဖ ကာ်မငာြျာ်းသည် ြီေယ
ီ ာအဖပေါ် အင်အာ်းသံို်း၍ ထန််းချ ပ်ြှုရှလာနင
ို သ
် ည်။ ထို ့်
ဖ ကာင့်် ၎င််းကိုကာကွယ် န် - အြျာ်းမပည်သဖ ကာ်မငာထည့််သွင်း် မခင််းြျာ်းကို ဖစျ်းကွက်အဖမခအဖန ပ်
ြျာ်းအပါအဝင် ြ တဖသာ နှင့်် ဓြမဓဋ္ဌာန်ကျဖသာ စံသ တ်ြှတ်ချက်ြျာ်းအဖပေါ် အဖမခခံ၍ အဖသအချာ။
ချြှတ်ထာ်းမခင််း အပါအဝင် - တကျသည့်် စနစ်ြျာ်း ချြှတ်ထာ်း န် အဖ ်းကကီ်းသည်။
၃.၂ အြ ျုျားြ ျုျားဖသာ ြီ ေယ
ီ ာ ကဏ္ဍြ ာျားအာျား ထ န်ျားဖက ာင်ျားမခင်ျား
၃.၂.၁ စာနယ်ဇင်ျားသြာျားြ ာျား
စာနယ်ဇင််းသြာ်းြျာ်းအဖနမ င့်် ၎င််းတ၏
ို ့် အသက်ဖြွ်းဝြ််းဖကျာင််းအလိုပ် လိုပ်ကိုင် န်အတွက် လိုပ်
ငန််းစဥ်တစ် ပ်မ င်ဖ
့် လ ာက်ထာ်း ဖစသည့််
စာနယ်ဇင််းသြာ်းြျာ်းအာ်း
လိုငစ
် င်ချထာ်းဖပ်းမခင််းသည်
လွတ်လပ်စွာထိုတ်ဖ ာ်ဖမပာဆိုခွငအ
့်် ဖပေါ် တ ာ်းဝင်ခိုငလ
် ံိုသည့်် ကန်သတ်
ချက်တစ် ပ် ြဟိုတ်ပါ။ အ
့်
မခာ်း အသက်ဖြွ်းဝြ််းဖကျာင််းြျာ်းမ စ်သည့်် - ဖဆ်း
က်ဆိုင် ာ၊ ဥပဖေ နှင့်် အင်ဂျင်နယ
ီ ာစသည် - တနှ
ို ့် င့််
ြတညီသည်ြှာ စာနယ်ဇင််းပညာလိုပ်ကိုငဖ
် ဆာင် ွ က်မခင််းသည် အဖမခခံလအခွ
့်် ဖ ်းတစ် ပ်မ စ်ပပီ်း
့် ငအ
ယင််းအခွငအ
့်် ဖ ်းဆင
ို ် ာအသက်ဖြွ်းဝြ််းဖကျာင််း ယလက်လှြ််းြှီဖ ်းအဖပေါ် ကန်သတ်
ချက်ြျာ်းသည်
့်
တ ာ်းဝင်ြခိုငလ
် ံိုပါ။ အြှနတ
် ကယ်တွငလ
် ည််း စာနယ်ဇင််းသြာ်းြျာ်းအတွက် ြှတ်ပံိုတင်စနစ်သည် ဖ ်းသာ်းဖ ာ်မပချက်ြျာ်းမ န်ဖဝမခင်
်းအတွက် တာဝန်ရှသည့်် ြီေယ
ီ ာဌာနြျာ်းအဖပေါ် အဖ ်းယမခင််းြှတစ်
့်
ဆင့်် ဂိုဏသ
် ကခာ စသည််��� အကျ ်းစီ်းပွာ်းြျာ်းကို အကာအကွယ်ဖပ်းနင
ို သ
် မ င့်် ၎င််းသည် လွတ်လပ်စွာ
ထိုတ်ဖ ာ်ဖမပာဆိုခွငအ
့်် ဖပေါ် စံလိုအပ်ချက်မပည့််ြှီသည့်် ကန်သတ်
ချက်ြျာ်းမ စ်ြည် ြဟိုတ်ပါ။
့်
နင
ို င
် တ
ံ ကာဥပဖေအ နင
ို င
် ြ
ံ ျာ်းအဖနမ င့်် အြျာ်းမပည်သအကျ ်းစီ်းပွာ်းအတွက် ထိုတ်မပန်တင်ဆက်သည့််
စာနယ်ဇင််းသြာ်းြျာ်းနှင့်် အမခာ်းသြျာ်းအာ်း ၎င််းတတင်
ို ့် ဆက်ဖသာသတင််းအချက်အလက်၏ လ ွဲ့ ဝှက်
ထန််းသြ််းအပ်ဖသာအ င််းအမြစ်ြျာ်းအာ်း
ွငဟ
့်် ထိုတ်မပန် န် မငင််းဆိုပိုငခ
် ွငအ
့်် ဖပေါ် အကာအကွယ်ဖပ်း
န်လိုအပ်သည်။ ယင််းအချက်၏ ဖနာက်ကွယ်အဖ ကာင််း င််းြှာ စာနယ်ဇင််းသြာ်းြျာ်းသည် အမခာ်း
သာြန်မပည်သြျာ်းတွငြ
် ရှသည့်် အခွငထ
့်် ်းြျာ်းရှဖနဖသာဖ ကာင်ြ
့် ဟိုတ်ပါ။ ယင််းအတွက်အဖ ကာင််း
င််းြှာ - အြျာ်းမပည်သ အကျ ်းစီ်းပွာ်းကစစ ပ်ြျာ်းဆိုင် ာ သတင််းအချက်အလက်ြျာ်းကို လတိုင်း် ရှပိုင်
ခွငရ
့်် ှဖ ကာင််းဖသချာဖစဖ ်းအတွက် အကာအကွယ်ဖပ်း န်မ စ်သည်။ ၎င််းကိုအကာအကွယ်ဖပ်းထာ်း
ဥပဖေနှင့်် ေီြိုကဖ စီ စင်တာ (Centre for Law and Democracy) သည် ေီြိုကဖ စီအတွက် အဖမခခံအခွငအ
့်် ဖ ်းြျာ်းအဖပေါ်
တ ာ်းဥပဖေဆိုင် ာ ကျွြ််းကျင်ြှုဖပ်းအပ် န် နင
ို င
် တ
ံ ကာတွငလ
် ိုပ်ဖဆာင်ဖနသည့်် အကျ ်းအမြတ်အတွက်ြဟိုတ်ဖသာ
လအခွ
့်် ဖ ်းအ ွွဲ့အစည််းတစ်ခို မ စ် ပါသည်
့် ငအ
27