အင်တ နက်ခ တ်ရတ က်မမ
ှု ေးသည် လွတ်လ ်စွ ထိုတ်ရ
ြ ေးရ
်ရခ
ဆိုြွငေ့်အ ေး
က်ခြင်ေးသ မက အခြ ေးလူူ့အြွငေ့်အရရေးရခမ က်ခမ ေးစွ ကို ေါ ြ ေးရ
က်ခြင်ေးခ စ်သည်
အငတာနကမြတရတာကမှုမ ာ်းသည ဒီဂ စတယအခွငအရ ်းမ ာ်းနင ဆကစ စကခြုအာရိုံ နင ရို
င
ိို ်းဆိိုင ာ
ကဏ္ဍနစခိုလိုံ်းအရ ေါ်တွင အက ိြု်းသကရ ာကသည။ ကမဘာလဦ်းရ တစဝကသည ယခိုအခါတွင အငတာနက
နင ခ ိတဆကရန ကခ ီမြစကာ
93
အမခာ်းသမ ာ်းနငဆကသွယ န နင သတင်းအခ ကအလကမ ာ်း ယ န
ကိ ိယာတစခိုအရနမြင အသိုံ်းမ ြု ကသည။ ဒီဂ စတယကဏ္ဍရအာကတွင အငတာနက ိတထာ်းရသာရ ကာင
လူ့အခွငအရ ်းမ ာ်းအရ ေါ်တွင အဓိက အက ိြု်းသကရ ာကမှုမ ာ်းမာ နိိုငငံသာ်းမ ာ်းအရနမြင လွတလ စွာ
ထိုတရြာရမ ာဆိိုခွင နင သတင်းအခ ကအလက လကလမ်းယနိိုငမှုအရ ေါ် ကနို့သတမခင်းတိိုို့ မြစသည။ ထိို့ို
အမ င အရ ်းကကီ်းသညရနာကတစခ ကမာ မ ညသမ ာ်း အထ်းသမြင သတင်းရထာကမ ာ်းအရနမြင ၎င်းတိိုို့၏
ရ ်းသာ်းမှုမ ာ်းကိို အွနလိိုင်းတငမခင်း၊ အသကရမမာကမမာ်းစွာကယတငနိိုငသည ရဒသအတွင်း စစတ ၏
လှု
ာ်းမှုမ ာ်းကိို ရစာင ကညမခင်းတိိုို့ လို ရဆာင န မစွမ်းသာရတာ ါ။94
အငတာနကမြတရတာကမှုသည
လွတလ စွာထိုတရြာရမ ာဆိိုခွငအာ်း
ခ ိြု်းရြာကသညကိို
သရဘာတ
လကခံမှု ိိုမ ာ်းလာခွဲခ ီမြစသည။ နိိုငငံမ ာ်းအရနမြင အငတာနကမြတရတာကမှုမ ာ်း မ ြုလို ကာ “လတစဦ်း
တစရယာက၏ သတင်းအခ ကအလက ာရြွနိိုငစွမ်း၊ လကခံ ယနိိုငစွမ်း နင အွနလိိုင်းရ ေါ်တွင မ ရဝနိိုငစွမ်း
အာ်း တာ်းမမစမခင်း သိမ
ိုို့ ဟိုတ အရနာကအယကရ ်းမခင်း” စသည ရဆာင ွ ကမှုမ ာ်းကိို
လူ့အခွငအရ ်း
ရကာငစီမလည်း ရှုံွေ့ခ ရဝြနခွဲသည။ 95 ထိိုို့အမ င လူ့အခွငအရ ်းရကာမတီ၏ ခခြုင
ြုံ ိုံအကကံမ ြုခ က နံ ါတ ၃၄
တွင “အခ ိြုွေ့ရသာအငတာနကစာမ ကနာမ ာ်း နင စ��စမ ာ်း လည တမှုအာ်း ပခွင်းခ ကမ ိ တ
ိ
ငထာ်းမခင်း”
သည နိိုငငံမ ာ်းအရနမြင လွတလ စွာ ထိုတရြာရမ ာဆိခ
ို ွငကိို ကာကွယ မညတာဝနဝတတ ာ်းမ ာ်းနင ကိက
ို ညီ
မှု မ ိ ါဟို ထ မံ အတညမ ြုရမ ာ ကာ်းခွဲသည။ 96
ထိိုို့အမ င ထိက
ို ွဲသိတ
ိုို့ ာ်းမမစမခင်းတိိုို့သည လွတလ စွာထိုတရြာရမ ာဆိိုခင
ွ အာ်း ကာကွယရ ်းထာ်းသည နိိုငငံ
တကာလူ့အခွငအရ ်းစံနှုန်းမ ာ်းကိို ခ ိြု်းရြာကမခင်းမြစသညဟို အသိအမတမ ြုထာ်းသည။ မ ညသူ့ရ ်း ာနင
နိိုငငံရ ်းအခွငအရ ်းမ ာ်းဆိိုင ာအမ ညမ ညဆိိုင ာ သရဘာတစာခ ြု ၏ အ ဒ
ိို ၁၉ (၃) တွင ထိုတရြာရမ ာ
ဆိိုခွငအာ်း ကနို့သတမှုမ ြုလို မည မညသညနိိုငငံမဆိို အ င
ိို ်း (၃) ိိုင်း ါသည စမ်းသ မှုအာ်း ရက ာနိိုင မည
ဟိုရြာမ ထာ်းသည။ အက ဉ်းခ ြု ရြာမ
93
ရသာ ကနို့သတမှုကိို ဥ ရဒအာ်းမြင မ ဌာန်း ထာ်း မည၊ မြတ
According to World Bank data, in 2017 49% of the global population was connected to the internet, and the
number was rising sharply year over year. “Individuals using the internet (% of population),” World Bank Group,
https://data.worldbank.org/indicator/IT.NET.USER.ZS.
94
United Nations General Assembly, International Covenant on Civil and Political Rights, December 16, 1966, United
Nations, Treaty Series, vol. 999, p. 171, https://www.ohchr.org/en/professionalinterest/pages/ccpr.aspx, Article 19.
95
United Nations Human Rights Council, Resolution adopted.
96
United Nations Human Rights Committe, General comment No. 34.
32