မြန်မာ့တော် လှနရေ ် းကာလ လွတ်လပ် စွာ ထုတ်ဖော် ပြောဆိုခွင့် - ဥပဒေပြဋ္ဌာန်းချက်နှင့် လက်တွေ့ ကွာဟချက်​ —---------------------------------------------------------------------------—--------------------------------------------------------- အင်အားစုများ၏ တရားဝင်မှု (Legitimacy)ကို တည်ဆောက်ရာတွင်လည်းကောင်း၊ အနာဂတ်ဖက်ဒရယ်နင ုိ ်ငံတော် ကို လက်တွေ့ အကောင်အထည်ဖော် ရာတွင် လည်းကောင်း အဓိ ကအုတ်မြစ် အဖြစ် ပါဝင်နေသည်။ အထူးသဖြင့် နိင ု ်ငံသားများ၏ အခွ င့်အရေးများကို ကာကွယ်ရန်အတွက် အုပ်ချုပ် သူနှင့် အုပ်ချုပ် ခံတို့အကြား ချုပ် ဆိုထားသော လူမှုပဋိ ညာဉ် (Social Contract) လည်း ဖြစ် သည်။ စီ းပွားရေးပညာရပ် ဆိုင်ရာ နိဘ ု ယ်ဆုရှင်နှင့် အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ စီ းပွားရေးပညာရှ င် Douglass C North က သူ၏ အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ သီအိရ ု ီ 3တွင် နိင ု ်ငံတနိင ု ်ငံ၏ အုတ်မြစ် ကို စတင် ချမှတ်ရာတွင် အသုံးပြုခဲ့ သည့် စံ နန ှု း် များသည် ထိုနင ုိ ်ငံ၏ အနာဂတ် နိင ု ်ငံရေး ပုံသဏ္ဍာန်ကို အဆုံးအဖြတ်ပေးလေ့သည်ဟု အခို င်အမာဆိုထားသည်။ သို့ ဖြစ် ရာ အနာဂတ် ဖက်ဒရယ်ယူနစ် များ၏ အတွင်း၌ အသက်ဝိဉာဉ်သဖွယ် ဒီမိုကရေစီ စနစ် ၏ ဖြစ် လာမည့် အခြေခံ လိအ ု ပ် ချက်ဖြစ် သော ဤအခြေခံ အတ ု ်မြစ် များ လွတ်လပ် စွာထုတ်ဖော် ပြောဆိုခွင်က ့ ို မည်သို့ ထည့်သွင်းပြဋ္ဌာန်းထားသည်၊ မည်မျှအတိင ု ်းအတာထိ အာမခံ ချက် ပေးထားသည်ဆိုသည့်အချက်ကို လေ့လာဆန်းစစ် ရန်မှာ မလွဲမသွေ လိအ ု ပ် လာသည်။ ဤသုတေသနသည် ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံ ပျက်သုဉ်းပြီ းနောက် ပေါ်ထွက်လာသော ဥပဒေ မူဘောင်သစ် များဖြစ် သည့် အားကောင်းသော မန္တလေးဒေသ ဒေသကြီး တို့ ၏ ဖက်ဒရယ် (၃) လွတ်လပ် စွာထုတ်ဖော် ပြောဆိုခွင့်ကို လက်တွေ့မြေပြင်တင ွ ် ဒီမိုကရေစီ ပဋိ ညာဉ်နှင့် ခု ဖြစ် သည့် မည်မျှအကာအကွယ် နှိုင်းယှဉ်လေလ ့ ာထားသည်။ ကရင်နပြ ီ ည်၊ စစ် ကိုင်းဒေသနှင့် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်ကို လေ့လာခြင်း���ှင့် ကြားကာလ မည်သို့ တော် လှနရေ ် း ပေးနိင ု ် ဥပဒေပြဋ္ဌာန်းချက်များနှင့် ဥပဒေစာတမ် းများတွင် သည်ကို ဆန်းစစ် ခြင်းတို့ ကို လက်တွေ့ကျင့်သုံးမှုအကြား ကွာဟချက်များ၊ လုံခြုံရေးကို အကြောင်းပြ၍ ကနသ ် ့ တ် ချက်များနှင့် ပြည်သူလထ ူ ု၏ မိ မိကိုယ်ကို ဆင်ဆာဖြတ်ခြင်း ဖြစ် စဉ်များကို ဖော် ထုတ် တင်ပြထားပါသည်။ 3 North, D.C. (1990) Institutions, institutional change and economic performance. Cambridge, England: Cambridge University Press. 4