မြန်မာ့တော် လှနရေ
် းကာလ လွတ်လပ် စွာ ထုတ်ဖော် ပြောဆိုခွင့် - ဥပဒေပြဋ္ဌာန်းချက်နှင့် လက်တွေ့ ကွာဟချက်
—---------------------------------------------------------------------------—---------------------------------------------------------
သဘော တရားအဆင့်တင
ွ ် ကိုက်ညီစွာ အသိအမှတ်ပြုထားသော် လည်း၊ အကာအကွယ်
ပေးမှုနှင့် လက်တွေ့ အကောင်အထည်ဖော် မှုအဆင့်တင
ွ ် အုပ်ချုပ် ရေး ပြိ ုကွဲမှုနှင့် လုံခြုံရေး
အခြေပြု
အမြင်များကြောင့်
မရှ ိ သေးကြောင်း တွေ့ရသည်။
အခွ င်အ
့ ရေးကို
စနစ် ကျစွာ
ကာကွယ်မြင
့ င်နင
ုိ ်ခြင်း
ှ ်တ
၅.၄။ မန္တလေးဒေသ ကြားကာလ နိုင်ငံရေးအစီ အမံ
မန္တလေးဒေသသည် စစ် ကိုင်းဒေသကဲ့သို့ လက်နက်ကိုင် တော် လှနရေ
် း ပြင်းထန်သည့်
ဒေသ မဟုတ်သော် လည်း၊ စစ် ရေး၊ အုပ်ချုပ် ရေးနှင့် မြိ ု့ပြလူမှုဘဝ တပြိ ုင်နက် ဆုံစည်း
နေသည့် မြိ ု့ပြ–စစ် ရေး မျက်နှာပြင်တခု ဖြစ် သည်။ မန္တလေးဒေသ ကြားကာလ နိင
ု ်ငံရေး
အစီ အမံ တင
ွ ် လွတ်လပ် စွာထုတ်ဖော် ပြောဆိုခွင်န
့ ှင့် ဆက်စပ် အခွ င့်အရေးများကို အခြေခံ
အခွ င်အ
့ ရေးများအဖြစ်
ဖော် ပြထားသည်။
ဤအပိုင်းတွင်
မန္တလေးဒေသ
ကြားကာလ
နိင
ု ်ငံရေးအစီ အမံ ပါ လွတ်လပ် စွာ ထုတ်ဖော် ပြောဆိုခွင့်နှင့် သက်ဆိုင်သည့် ကတိကဝတ်များ
နှင့် အကောင် အထည်ဖော် ကျင့်သုံးမှုတို့ကို ဆန်းစစ် လေလ
့ ာ သွားမည်ဖြစ် သည်။
၅.၄.၁။ လွတ်လပ် စွာ ထုတ်ဖော်ပြောဆို ခွင့်၏ တရားဝင်အသိအမှ တ်ပြုမှု နှင့် ကျင့်ဝတ် ဆို င်ရာ
ကနသ
် ့ တ် ချက် များ
မန္တလေးဒေသ ကြားကာလ နိင
ု ်ငံရေးအစီ အမံ ၏ အခန်း (၄)၊ အခြေခံ အခွ င်အ
့ ရေး၊
ရပိုင်ခွင်န
့ ှင်တ
့ ာဝန်များ၊ ပုဒ်မ ၁၉ (က) တွင် မန္တလေးဒေသအတွင်း နေထိုင်သူ မည်သူမဆို
လွတ်လပ် စွာ ထုတ်ဖော် ပြောဆိုခွင်၊့ ပုံနှပ
ိ ် ထုတ်ဝေခွ င်၊့ သတင်းရယူခွင်၊့ သတင်းဖြနခ
် ့ ျ ီခွ င့်
ရှ ိ စေရမည်26ဟု အတိအလင်း ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ထို့ အပြင် ပုဒ်မ ၁၉ (ခ) နှင့် (ဂ) တို့ တွင်
လွတ်လပ် စွာ စုဝေးခွ င်၊့ ငြိမ်းချမ် းစွာ ဆန္ဒပြခွ င်န
့ ှင့် အသင်းအဖွဲ့များ ဖွဲ့စည်းခွ င်တ
့ ို့ ကိုလည်း
အာမခံ ထားသည် ။
သို့ ရာတွင် ဤအခွ င်အ
့ ရေးများကို ပြန်လည်ကနသ
် ့ တ်ထားသည့် ပုဒ်မ ၁၉ (င) ပါ
ပြဋ္ဌာန်းချက်သည် နိင
ု ်ငံတကာ လူ့ အခွ င်အ
့ ရေး စံ နန
ှု း် များ၏ တိကျပြတ်သားမှုကို မေးခွ နး်
ထုတ်စရာ ဖြစ် စေသည်။ အဆိုပါ ပုဒ်မတွင် "ဤပုဒ်မပါ လွတ်လပ် ခွင်မ
့ ျားကို ကျင့်သုံးရာတွင်
ဒီမိုကရေစီ နှင့်
ဖက်ဒရယ် အခြေခံ မူများကိုသော် လည်းကောင်း၊ ပြည်သူ့ကျန်းမာရေးနှင့်
ပြည်သူတို့၏ ကိုယ်ကျင့်တရားများကိုလည်းကောင်း ထိခိုက်ပျက်ပြားစေ ခြင်းမရှ ိ စေရ"27 ဟု
ဖော် ပြထားသည်။
ဤနေရာတွင်
"ပြည်သူတို့၏
ကိုယ်ကျင့်တရား"
(Public
Morality)
ဆိုသည့်
စကားရပ် သည် အလွနက
် ျယ်ပြနပြ
် ့ ီ း တိကျသော အဓိ ပ္ပာယ်ဖွင်ဆ
့ ိုချက် မရှ ိ ပေ။ နိင
ု ်ငံရေးအရ
26
27
မန္တလေးဒေသ ကြားကာလ နိင
ု ်ငံရေး အစီ အမံ
မန္တလေးဒေသ ကြားကာလ နိင
ု ်ငံရေး အစီ အမံ
26