“အခ နမီ ပငဆငခွင” အစု်းရသကတမ်း ၄ နှစ အတွင်း လွတလပစွွာထုတဖ ွာဖ ပွာဆုခွငကု ဆန်းစစ ခင်း
(စရ ) တက
ုို့ ယခငက့်သပ
ုို့ င ပ လုပဖနဆ စသညကု ဖတွွဲ့ရှရသည။ ပဌွာန်းရသည့် ဥပဖဒ၏ ရညရွ ယချက
ဖကွာင်းမွနဖသွာလည်း တကယ့်လကဖတွွဲ့တွင တလွအသုံ်းချခံရဖနဖသွာ ဥပဖဒဆု်းတစခု
စလွာခ့်သည။
နုငလွတလုံဥပဖဒ ပုဒမ(၈)တွင အသဖရ ျကမှုကု ပဌွာန်းထွာ်းဖပီ်း ပုဒမ (၁၀)တွင အဖရ်းယရမည့် ပစဒဏကု
သတမှတထွာ်းသည။ အ မင့်ဆုံ်း ပစဒဏမှွာ (၃)နှစ စသည့်အတွက အွာမခံမရ
ဖထွာငအချ ပ
င့်
တရွာ်းရငဆင
ု ရသည။ ထအ
ုို့ ပင မညသက တရွာ်းစွဆန
ု ုငသညကု ရှင်းရှင်းလင်းလင်းဖ ွာ ပထွာ်း ခင်းမရှ
ဖသွာဖကကွာင့် နစနွာသမှ မဟုတ
ဖ
ကကွာ်းလမျွာ်းမှ တရွာ်းစွဆုမမ
ှု ျွာ်းရှဖနသည။ အမှုစစဖဆ်းရွာတွငလည်း
နခံရသ ကွာယကံရင
ှ မျွာ်းမှွာ သကဖသစွာရင်းတွငပငမပါ၀င
အမှုမျွာ်းကစ
ု ီရငချကချဖလ့်ရှသညကု
အသံအ ွွဲ့က ပ စုထွာ်းဖသွာ တရွာ်းရုံ်းမှတတမ်းမျွာ်းအရ ဖလ့်လွာဖတွွဲ့ရှရသည။ ဤ စစဥကု ကကည့် ခင်းအွာ်း
င့် ဖ
နဖ ပွာဆခ
ု ျကမျွာ်းသည တစ ကသကု နစနွာဖစမှု၊ ဂုဏသဖရည ်းနွမ်းဖစမှုတုို့ မရှဖကကွာင်း ဖကွာက
ချကချနုငသည။
ဒီမက
ု ဖရစီနုငငံ၏ ဥပဖဒမဖ
ွာငမျွာ်းကု တု်း မငရ
့် ွာတွင လူ့အခွင့်အဖရ်း၊ ဒီမုကဖရစီ စံနှုန်းမျွာ်းနှင့်အညီ ပ
ပင ဖ ပွာင်းလရန လုအပသည။ ဒီမက
ု ဖရစီစံနှုန်းမျွာ်းအရ အသဖရ ျကမှုဟုဆရ
ု ွာတွင နုငငံဖခါင်းဖဆွာငမျွာ်း၊
အစု်းရ နထမ်းမျွာ်း၊ နုငငံဖရ်းသမွာ်းမျွာ်း၊ လွှတဖတွာကုယစွာ်းလှယမျွာ်းနှင့် အမျွာ်း ပညသဆုငရွာ အရပ
အ ွွဲ့အစည်းမျွာ်းအဖပေါ် အသဖရ ျကမှု ကျ ်းလွနလွာပါက တရွာ်းစွဆု ခင်း မ ပ
က
(လုအပပါက) အချက
အလကမှွာ်းမျွာ်းကု သတင်းထုတ ပနသည့် ဌွာနမျွာ်း၊ သတင်းစွာရှင်းလင်းပွမျွာ်း အသု်းံ ပ ၍သွာ တုံူ့ ပနဖ ရှင်း
ရမည။ ထုသမ
ုို့ ဟုတ
ပညသမျွာ်း၏ ဖ
နဖ ပွာဆုမမ
ှု ှနသမျှကု ဥပဖဒမျွာ်းအသုံ်း ပ ၍ ဖ ရှင်းမညဆုလျှင
လွတလပစွွာထုတဖ ွာဖ ပွာဆုခွငက
့် ု ချ ်းဖ ွာကရွာဖရွာကသည။
နုငလွတလုံဥပဖဒသည ပညသတစဦ်းချင်းစီ၏ လွတလပမှုနှင့် လုံဖခ မ
ြုံ က
ှု ုအကွာအကွယဖပ်းနုငရနဟုဆုဖသွာ
လည်း ကုယဖရ်းကုယတွာ အ���ျကအလကမျွာ်း ဖတွာင်းယကကည့်ရှု ခင်း၊ ဖစွာင့် ကကည့် ခင်း၊ ဖနွာကဖယွာငခံ
လုက ခင်းကသ
့် ုို့ဖသွာ ကစစမျွာ်းကု အ ပညအ
့်
အကွာအကွယဖပ်းနုင ခင်း မရှဖပ။ လမှုဖနို့စဥ
မျွာ်း ထဖတွွဲ့ဖနရသည့်
တွင ပညသ
နဖဆွာငမှုလုပငန်းမျွာ်းထံ လတစဦ်းချင်းစီ၏ ကုယဖရ်း အချကအလကမျွာ်း ဖပ်းရ
ခင်းနှင့် ယင်းအချကအလကမျွာ်းကု
နဖဆွာငမှုလုပငန်းမျွာ်းက ကျင့် တနှင့်အညီ စီမံဖစ ခင်းက့်သဖ
ုို့ သွာ
ကျယ ပနူ့သည့် ပုဂ္ လဆင
ု ရွာလွတလပမှုနှင့် လုံဖခ ြုံမှုရှုဖထွာင့်မျွာ်းကုလည်း ထည့်သွင်းစဥ်းစွာ်းမှု မရှ ခင်းမျွာ်းကု
ဖတွွဲ့ရရပါသည
ှ
။
ယဖနို့အချနတွင နုငလွတလုဥ
ံ ပဖဒ င့် တရွာ်းစွဆုမမ
ှု ျွာ်းမှွာ ၅၄ မှုအထတုင ရှလွာဖပီ စသည။
ထငရှွာ်းဖသွာအမှုမျွာ်း
၂.၂.၁။ နကကီ်းချ ပဗီဒယ
ီ ု င
ု အွာ်း လင
ု ်းဖပေါ်တငခသ
့်
င့် တရွာ်းစွဆခ
ု ရ
ံ သ
နုငလွတလုံဥပဖဒ ပဌွာန်းဖပီ်းဖနွာက ပထမဦ်းစွွာတရွာ်းစွဆခ
ု ံရသမှွာ သထုံဖမ ွဲ့မှ ဦ်းဖအွာငကက
ု ုလွင
စသည။
ဦ်းဖအွာငကက
ု ုလွငသည မွန ပညနယ အစု်းရအ ွွဲ့၊ လွှတဖတွာကုယစွာ်းလှယမျွာ်းနှင့် ဌွာနဆုငရွာမျွာ်းပါ၀င
သည့် လထုဖတွွဲ့ဆုံပတစ
ွ
ခု၌ မွန ပညနယ ၀နကကီ်းချ ပဖ ပွာကကွာ်းခ့်ဖသွာ “ဟင်းတစမျ ်းဖလျှွာ့်စွာ်း” ဗီဒီယု
အွာ်း ဆုရှယ မီဒီယွာဖပေါ်တငခ့်သည့်အတွက နုငလွတလုံဥပဖဒ၏ ပုဒမ ၈(စ)
(၄) လကကွာ စစဖဆ်းဖပီ်းဖနွာက ၂၀၁၉ ခုနှစ ၊ စကတင
ဖထွာငဒဏ (၁) နှစ ချမှတခသ
့် ည။
15
အခန်း (၂) ။ လွတလပစွွာထုတဖ ွာဖ ပွာဆုခွင
ုင
င့်တရွာ်းစွဆုခံရသည။ အမှုကု
ွာ ၂၇ရကဖနို့တွင တရွာ်းရုံ်းမှ ဦ်းဖအွာငကက
ု ုလွငအွာ်း