“အခ နမီ ပငဆငခွင” အစု်းရသကတမ်း ၄ နှစ အတွင်း လွတလပစွွာထုတဖ ွာဖ ပွာဆုခွငကု ဆန်းစစ ခင်း
ဥပဖဒ စသညအ
့် တွက လထုအဖပေါ် နှပရွာတွင အစု်းရနှင့်တပမဖတွာ
ကက အချနမဖရွ ်းအသုံ်း ပ လွာနုင
သည့်အတွက အ မနဆုံ်း ျကသမ်းသင့်သည။ အွနလုင်းအသုံ်း ပ ၍ ကျ ်းလွနနုငဖသွာရွာဇ တမှုမျွာ်းကု အဖရ်း
ယနုငရန ဆက
ု
ွာရွာဇ တမှုဥပဖဒကု လူ့အခွင့်အဖရ်းစံနှုန်းမျွာ်းနှင့် အညီ ဖရ်းဆွ ပဌွာန်းသင့်ပါသည။
ထငရှွာ်းဖသွာအမှုမျွာ်း
၂.၆.၁။ ရတပ ွဲ့ွ ၏ဂုဏသကခွာထခက
ု သညဟုဆက
ု ွာ အဖရ်းယ ခင်း
မနမွာနုငငံရတပ ွွဲ့၏ ညွှနကကွာ်းချက င့် သကကမု်းည (ခ) ဖဒါကတွာ င်းကက
ု ုသန်းအွာ်း ဖန ပညဖတွာဖမ ွဲ့၊ ပျဉ်း
မနွာ်း ရစခန်းမှ အီလကထဖရွာနစဆကသွယဖဆွာငရွ ကဖရ်းဥပဖဒ ပုဒမ ၃၄(ဃ)
၁၀ရကတွင အမှု ွင့်ခ့် ခင်း
င့် ၂၀၁၉ခုနစ
ှ ၊ ဇလုငလ
စသည။ သကကမု်းည အွာ်း ၃ နွာရီခနို့ စစဖဆ်းမှုမျွာ်း ပ လုပခ့် ဖပီ်းဖနွာက ပျဉ်းမနွာ်း
ရစခန်းမှ ကျပသန်း ၁၀၀ အွာမခံ င့် ပနလွှတဖပ်းလက
ု သည။ ဖန ပညဖတွာရှပုဂ္လကဖကျွာင်းတစဖကျွာင်းမှ
အသက ၃ နှစ အရွ ယ မန်းကဖလ်းငယတစဦ်း လငပုင်းဆင
ု ရွာအ မတထုတမှု ကျြူ်းလွနခံရဖသွာအမှု စစဥနှင့်
ပတသက၍ လမှုကွနရကစွာမျကနှွာဖပေါ်မှွာ သကကမု်းည ဖရ်းသွာ်းမှုမျွာ်းသည မနမွာနုငငံရတပ ွွဲ့၏ ဂုဏသကခွာ
ကု ထခက
ု ဖစဖသွာဖကကွာင့်ဆုကွာ မနမွာနုငငံရတပ ွွဲ့မှ တရွာ်းစွဆုခ့် ခင်း စသည။ သုို့ဖသွာ မညသည့်
အသုံ်းအနှုန်းမျွာ်းက မနမွာနင
ု ငံရတပ ွွဲ့၏ ဂုဏသကခွာကု ထက
ု ခက
ု ဖစသလဆုသညကုမ တရွာ်းစွဆုသမျွာ်း
ကမှ ရှင်းရှင်းလင်းလင��း ဖ ပွာဆု ခင်းမရှဖပ။
၂.၆.၂။ တပမဖတွာ(ဖရ)အဖကကွာင်းကု အွနလင
ု ်းတွငဖရ်းသွာ်းခသ
့် အွာ်း အဖရ်းယ ခင်း
တပမဖတွာနှင့်ဆုငသည့် အချကအလကမျွာ်းကု လမှုကန
ွ ရကတွင ဖရ်းသွာ်းခ့်သညဟုဆက
ု ွာ ရခုင ပညနယ၊
ဖကျွာက ြူဖမ ွဲ့နယ၊ စစဖတွာဖကျ်းရွ ွာမှ ဖမွာငတငချမ်းအွာ်း ၂၀၁၉ ခုနှစ၊ ဇလုငလတွင အီလကထဖရွာနစ
ဆကသွယဖဆွာငရွ ကဖရ်းဥပဖဒ ပုဒမ ၃၃(ခ)
င့် တပမဖတွာက အမှု င
ွ ့်ခ့်သည။ ဖမွာငတငချမ်းသည “ဂျပန
ဖခတက ရခုငသွာ်းဖချ” နွာမည င့် Facebook စွာမျကနှွာတွင တပမဖတွာ(ဖရ)၏ လုံဖခ ြုံဖရ်းအွာ်း ဖရ်းသွာ်းခ့်
သညဟုဆက
ု ွာ ဓည တီဖရတပစခန်းဌွာနချ ပမှ ဗုလကကီ်း ပည့်ဖ ်းဖအွာငက တရွာ်းလု ပ လုပကွာ တုငတန်းခ့်
ခင်း စဖကကွာင်းသရဖပီ်း မညသည့်အချကကု ဖရ်းသွာ်းခ့်မဖ
ှု ကကွာင့် တရွာ်းစွသညကု အဖသ်းစတဖ ပွာဆု ခင်း
မရှဖပ။
အီလကထဖရွာနစ ဆကသွယဖဆွာငရွ ကဖရ်းဥပဖဒ ပုဒမ ၃၃ (ခ)တွင နုငငံဖတွာ၏ လုံဖခ ြုံဖရ်း၊ တရွာ်းဥပဖဒ
စု်းမု်းဖရ်းနှင့် နယဖ မဖအ်းချမ်းသွာယွာဖရ်း၊ တင
ု ်းရင်းသွာ်းစည်းလုံ်းညီညွှတဖရ်း၊ နုငငံဖတွာ၏ စီ်းပွွာ်းဖရ်း သမ
ုို့
ဟုတ အမျ ်းသွာ်းယဉဖကျ်းမှုနှင့်စပလျဉ်းသည့် နုငငံဖတွာ၏ လျ ွဲ့ က
ှ ချကနှင့်သကဆင
ု ဖသွာ သတင်းအချက
အလက တစရပရပကုရယ ခင်း သမ
ုို့ ဟုတ ဖပ်းပုို့ နို့ချသညဟု ကျြူ်းလွနဖကကွာင်း ပစမှုထငရှွာ်းစီရင ခင်းခံရ
လျှင ဖထွာငဒဏအနည်းဆုံ်း ငါ်းနှစမှ အမျွာ်းဆုံ်း ခုနစနှစအထ ချမှတရမည့်အ ပင ဖငွဒဏလည်း ချမှတ
နုငသညဟု ဖ ွာ ပထွာ်းသည။
၂.၇။
နင
ု ငံဖတွာအကကညည ပျကဖစမှု ရွာဇသတကကီ်းဥပဖဒပုဒမ ၁၂၄ (က)
င့် တရွာ်းစွဆမ
ု ှုမျွာ်း
နုငငံဖတွာအကကညည ပျကဖစမှု ရွာဇသတကကီ်းဥပဖဒပုဒမ ၁၂၄ (က) တွင “မညသမဆု နှုတ င့် စဖစ၊ စွာ င့်
စဖစ၊ အမှတအသွာ်း င့် စဖစ၊ ထငရှွာ်းဖသွာပုံသဏ္ဍွာန င့် စဖစ၊ အ ခွာ်းနည်း င့် စဖစ၊ ပညဖထွာငစု
25
အခန်း (၂) ။ လွတလပစွွာထုတဖ ွာဖ ပွာဆုခွင