မြန်မာ့တော် လှနရေ
် းကာလ လွတ်လပ် စွာ ထုတ်ဖော် ပြောဆိုခွင့် - ဥပဒေပြဋ္ဌာန်းချက်နှင့် လက်တွေ့ ကွာဟချက်
—---------------------------------------------------------------------------—---------------------------------------------------------
၁။ မိ တ်ဆက်
၂၀၂၁ ခု နှစ် ဖေဖော် ဝါရီ လ (၁) ရက်နေ ့ စစ် အာဏာသိမ်းမှုသည် မြန်မာနိင
ု ်ငံ၏
နိင
ု ်ငံရေးနှင့်
ဥပဒေရေးရာ
သမိုင်းကြောင်းတွင် အချ ိုးအကွေ့ ကြီးတခု
ဖြစ် စေခဲ့ သည်။
မြန်မာစစ် တပ် ၏ အာဏာသိမ်းယူမှုသည် ထိုစဉ်က တည်ဆဲဖြစ် သည့် ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံ
အခြေခံ ဥပဒေပါ ပုဒ်မ (၄၁၇)နှင့် (၄၁၈)1 တို့ ကို ပြောင်ပြောင်တင်းတင်း ချ ိုးဖောက်ခဲ့ကာ
ဥပဒေကို ကာကွယ်စောင့်ရှေ ာက်ရမည့်သူ ကိုယ်တိင
ု ်က ဥပဒေကို ဖောက်ဖျက်ခဲ့သည်။
သို့ ဖြစ် ၍ ပြည်ထောင်စုလတ
ွှ ်တော် ကိုယ်စားပြုကော် မတီ (CRPH) သည် ၂၀၂၁ ခု နှစ်၊
မတ်လ (၃၁) ရက်နေတွ
့ င် ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံ အခ��ေခံ ဥပဒေကို အပြီ းတိင
ု ် ဖျက်သိမ်းကြောင်း2
(ကြေညာချက်အမှတ် ၂/၂၀၂၁ ဖြင့်) တရားဝင် ကြေညာခဲ့ သည်။
ဤဆုံးဖြတ်ချက်သည် အာဏာသိမ်းမှုကို ဖွဲ့စည်းပုံနှင်အ
့ ညီ ထိနး် သိမ်းခြင်းဖြစ် သည်
ဟူသည့်
စစ် ကောင်စီ၏ ဇာတ်ကြောင်းကို ဥပဒေကြောင်းအရ ပယ်ဖျက်လိက
ု ်ခြင်းလည်း
ဖြစ် သည်။ သို့ သော်
အခြားတဖက်တင
ွ ်
နိင
ု ်ငံတော် အဆင့်
ဖွဲ့စည်းပုံဥပဒေမဲ့သွားသည့်
ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေဆိုင်ရာ ကွက်လပ် ကို ဖြစ် ပေါ်စေခဲ့ သည်။ တရားဥပဒေ စိုးမိုးရေးနှင့်
အုပ်ချုပ် ရေး ယန္တရားများ ယိုယွင်းပျက်စီးမသွားစေရန်နှင့် တော် လှနရေ
် း၏ တရားဝင်မှုကို
တည်ဆောက်ရန်အတွက် ဤကွက်လပ် ကို အစားထိုး ဖြည့်ဆည်းရန် အရေးတကြီးလိအ
ု ပ်
လာသည်။
ဤလိအ
ု ပ် ချက်အရ ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီ ပဋိ ညာဉ် (Federal Democracy Charter -
FDC) ကို စစ် အာဏာသိမ်းပြီ းနောက် ပေါ်ထွက်လာသည့် တော် လှနရေ
် းအစုအဖွဲ့များက
၂၀၂၁ မတ်လ (၃၁) ရက်နေတွ
့ င် ထုတ်ပြန်ကြေငြာခဲ့ သည်။ ဤပဋိ ညာဉ်သည် ၂၀၀၈
ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေ နေရာတွင် အစားထိုးလိက
ု ်သည့် ကြားကာလ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေ
သဘောသက်ရောက်သည့်
ခု နှစ်မှစတင်၍
အစီ အမံ များကို
အမြင့်ဆုံး
တော် လှနရေ
် းနယ်မြေ
ဥပဒေမူဘောင်ဖြစ် လာသည်။
ဒေသအသီးသီးကလည်း
ရေးဆွဲပြဌာန်းလာကြသည်။
ထို့ နောက်
၂၀၂၃
ကြားကာလနိင
ု ်ငံရေး
ပထမဆုံးအနေဖြင့်
ကရင်နပြ
ီ ည်၏
ကြားကာလ အစီ အမံ ထွက်ပေါ်လာ ပြီ းနောက် ချင်းဒေသ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေ၊ စစ် ကိုင်း
ဖက်ဒရယ် ယူနစ် ကြားကာလ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေ၊ မန္တလေးဒေသ ကြားကာလနိင
ု ်ငံရေး
အစီ အမံ စသည်ဖြင့် အသီးသီး ပေါ်ထွက်လာကြသည်။
ဤကြားကာလ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေများသည် ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံ ဖျက်သိမ်းပြီ း
နောက် ဖြစ် ပေါ်လာသော ဥပဒေကွက်လပ် ကို ဖြည့်ဆည်းပေးရုံသာမက၊ တော် လှနရေ
် း
1
2
ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိင
ု ်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒ�� (၂၀၀၈) စာ ၁၆၇၊ ၁၆၈
https://crphmyanmar.org/publications/statements/crph3103212/
3