Previous 37 / 43 Next

မြန်မာ့တော် လှနရေ ် းကာလ လွတ်လပ် စွာ ထုတ်ဖော် ပြောဆိုခွင့် - ဥပဒေပြဋ္ဌာန်းချက်နှင့် လက်တွေ့ ကွာဟချက် —---------------------------------------------------------------------------—--------------------------------------------------------- အရပ် သားတွေ ဖြစ် နေတာပေါ ့နော် ။ ဆိုတော့ အဲ ဒ ့ ီလိဟ ု ာမျ ိုးတွေမှာတော့ ကျွန်တော် တို့က မသိဘူးလို့ ပဲ ပြောရမယ်”44 ဟု ကရင်နအ ီ ခြေစိုက် သတင်းထောက်တဦးက ဆိုသည်။ သီးသနစကားဝိ ့် ုင်း ဆွေးနွေးမှုအချက်အလက်များအရမူ မီ ဒီယာကို ပါဝင် ဆောင်ရွက်သူထက် ပြင်ပမှ ထိနး် ကျောင်းသူ စတုတ္ထမဏ္ဍိုင်အဖြစ် သာ ရှု မြင်ကြသဖြင့် ၎င်းတို့ ကို ပြန်လည် ထိနး် ကျောင်းမည့် ရေးဆွဲရာတွင် ဥပဒေများ မပါဝင်ရဘဲ ဖယ်ထုတ်ခံခဲ့ရခြင်း ဖြစ် သည်ဟု ဆိုသည်။ ၎င်းတို့ ကိုယ်တိင ု ် “ကြားကာလ အစီ အမံ တွေမှာ Representation ကို စဉ်းစားရင် မီ ဒီယာက နည်းနည်းတော့ ခေါင်းစားတဲ ့ အထဲမှာ ပါတယ်။ ဘာဖြစ် လို့လဲဆိုတော့ သူက စတုတ္ထမဏ္ဍိုင်လို့ ပြောတဲ ့ အတွက် သူက ကြားကာလ အစီ အမံ မှာ ထည့်မတွက်ဘူး။ သူက မဏ္ဍိုင်ကြီး သုံးရပ် ပဲ ပြောတာ ဘယ်တော့နေနေ ကျတော့်တို့ တော် တော် များများက မီ ဒီယာကို ထည့်မတွက်ကြဘူး။ အဲ ဒ ့ ါကြောင့် CSO Representation တွေတောင်မှ ဒီကြားကာလ အစီ အမံ တွေ အခြေခံ မူမှာပဲ အုပ်ချုပ် ရေး၊ ပြောဖို့ ဆိုတာ နည်းနည်းခက်တယ်။ သူ ဘယ်အထိုင်က ပြောမှာလဲပေါ ့၊ ပြောလို့ ရတယ်။ ဥပဒေပြုရေး၊ ဒါပေမဲ့ အဲ ဒ ့ ါကြီးကို တရားစီ ရင်ရေးမှာ ပုံဖော် ပြီး သူ့ ရဲ့ အုပ်ချုပ် တဲအ ့ ချ ိန်မှာ Mechanism၊ ယန္တရားနဲ ့ ပြန်သွားပြီ းတော့ CSO တွေနဲ ့ ဒီတခြား အင်အားစုတွေက ဘယ်မှာ သပိ တ်ကော် မတီက ဘယ်မှာ သွားပါလဲဆိုတော့ အတိင ု ်ပင်ခံကောင်စီမှာပဲ အမြင့်ဆုံး ပါနိင ု ်တယ်”45 နည်းပညာပိုင်းအထောက်အကူပြုခဲ့ ပြီး ဆွေးနွေးပွဲတင ွ ် ပါဝင်သူ က ဆိုသည်။ ဟု မန္တလေးဒေသ၏ ကြားကာာလ နိင ု ်ငံရေးအစီ အမံ ရေးဆွဲစဉ်က Telegram, Signal, Email တို့ မှတဆင့် ပြည်သူ့ အကြံပြုချက် ရယူခဲ့သည်ဟု ဆိုသော် လည်း ၎င်းသည် ပေးပို့ မှ လက်ခံသည့် ပုံစံ (passive participation) သာဖြစ် ပြီး၊ တက်ကြွစွာ ဖိ တ်ခေါ်ဆွေးနွေးခြင်း (active consultation) မဟုတ်ပေ။ ထို့ ကြောင့် လွတ်လပ် စွာထုတ်ဖော် ပြောဆိုခွင့်နှင့် မီ ဒီယာ လွတ်လပ် ခွင်အ ့ တွက် ပါဝင်မလာခဲ့ ပေ။ အရေးပါသော အကာအကွယ်များသည် မူကြမ် းများတွင် ၆.၄။ ပါဝင်ခွင့်မရနိုင်ခြင်း၏ နောက် ကွယ်မှ အကြောင်းတရားများနှင့် ကနသ ် ့ တ် ချက် များ ကြားကာလ အစီ အမံ များနှင့် ဖွဲ့စည်း��ုံဆိုင်ရာ ဥပဒေများတွင် သက်ဆိုင်သူအားလုံး မပါဝင်နင ုိ ်ခြင်းသည် တမင် ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ဖယ်ထုတ်ခြင်း မဟုတ်ဘဲ၊ တော် လှနရေ ် း ကာလ၏ ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာနှင့် လက်တွေ့မြေပြင် ကနသ ် ့ တ်ချက်များကြောင့်လည်း ဖြစ် သည်။ အင်တာဗျူးတွင်ပါဝင်ဖြေဆိုသူ၊ ကရင်နပြ ီ ည်နယ်အခြေစိုက် သတင်းစာဆရာတဦး သီးသနစကားဝိ ့် ုင်းဆွေးနွေးခြင်းတွင် ပါဝင်ဆွေးနွေးသူ၊ ကရင်နပြ ီ ည်၏ ကြားကာလအစီ အမံ ရေးဆွဲရေးလုပ်ငန်းစဉ်တင ွ ် ပါဝင်ခဲ့သူ 44 45 35

Select target paragraph3

● ● ●

Freedom of Expression During Myanmar’s Revolution : The Gap Between Legal Provisions and Practice

Report

Preview

Language

Burmese
English

Topic

Information Operation
Military Coup

Author(s)

Athan

Date Published: Feb 17, 2026

Abstract: he military coup of 1 February 2021 marked a major turning point in Myanmar’s political and legal history. The military’s seizure of power constituted a blatant violation of Articles 417 and 4181 of the 2008 Constitution, which was in force at the time, with those entrusted with safeguarding the law instead breaching it. Consequently, on 31 March 2021, the Committee Representing the Pyidaungsu Hluttaw (CRPH)2 formally declared the complete abolition of the 2008 Constitution through Announcement No. 2/2021.

This decision also legally invalidated the military regime’s narrative that the 2021 coup was carried out in accordance with the Constitution. However, it simultaneously created a constitutional vacuum at the national level, leaving Myanmar without a governing constitution. To prevent the collapse of the rule of law and administrative mechanisms, and to establish the legal legitimacy of the revolution, it became urgently necessary to fill this vacuum.

In response to this need, revolutionary forces that emerged following the military coup issued the Federal Democracy Charter (FDC) on 31 March 2021. The Charter assumed the character of an interim constitutional framework, replacing the 2008 Constitution and serving as the highest legal framework during the revolutionary period. From 2023 onwards, revolutionary territories across Myanmar also began drafting and promulgating their own interim political arrangements. These developments began with the Interim Arrangements for Karenni State, followed by the Chinland Constitution, the Sagaing Federal Unit Interim Constitution, and the Mandalay Region Interim Political Plan, respectively.

These interim constitutional frameworks not only filled the legal gap left by the abolition of the 2008 Constitution, but also served as a foundational basis for establishing the legitimacy of the revolutionary forces and for building a future federal state. In particular, they function as a social contract between those who govern and those who are governed, aimed at protecting citizens’ rights.

Douglass C. North, a Nobel Prize–winning institutional economist, argues in his institutional theory3 that the principles applied in establishing a state’s foundational institutions play a decisive role in shaping its future political order. Accordingly, it becomes essential to examine how freedom of expression—one of the fundamental requirements of a democratic system—is incorporated into these foundational frameworks and the extent to which it is guaranteed, as they can serve as the critical veins of future federal units.

This study is a comparative analysis of how freedom of expression is placed in the Federal Democracy Charter and the interim legal frameworks enacted by three key revolutionary areas—Karenni State, Sagaing Region, and Mandalay Region—that emerged following the collapse of the 2008 Constitution. It comparatively examines how freedom of expression is addressed in papers and how it is practiced on the ground. This study furthermore identifies gaps between legal provisions and practical implementation, security-based restrictions, and self-censorship among the public.

Link: source

Primary Documents

FoE-During-Myanmars-Revolution_Athan_Feb-2026_ENG-1.pdf
English
Download View
FoE-During-Myanmars-Revolution_Athan_Feb-2026_MMR-1.pdf
Burmese
Download View

Myanmar Internet Project

Select target paragraph3

Freedom of Expression During Myanmar’s Revolution : The Gap Between Legal Provisions and Practice

Primary Documents

Notifications