မြန်ြာနင
ို င
် -ံ ဆိုက်ဘာလံိုမ ံြုံရ ေး ဥပရေသစ် (ြူကကြ်ေး) အရပေါ် သရဘာထာေးြှတ် ျက်
ထပ်ြံ မဖည်စွက်ထာေးမ င်ေးမဖစ်၏ (ပိုေြ
် ၃၅(စ))။ လူတစ်ဦေး ျင်ေးစီ၏ ဂိုဏသ
် ကခာအတွက် အသရ ဖျက်ြှု
ဥပရေတစ် ို ိုမဖင် သငရ
် လျာ်ရသာ အကာအကွယ်ရပေးြှုြျြုံေးသည် တ ာေး၀င်ရသာ်လည်ေး မြန်ြာနင
ို င
် ၏
ံ
ဥပရေြူရဘာင်သည် ဤကစစ ပ်အတွက် လံိုရလာက်သည်ထက် ပိုြရ
ို သာ အကာအကွယ်ြျာေး ရပေးြရနပပီ
မဖစ်သည်။6
ထရကကာင
ို
် ဤအကာအကွယ်ြျြုံေးကို
ျွဲ့ထင
ွ ် န် ြလအ
ို ပ်ပါ။ ြည်သပင်
ို ဆိုရစကာြူ ပိုေြ
် ၃၅(စ) သည်
အသရ ဖျက်ြဥ
ှု ပရေြျာေးကို နင
ို င
် တ
ံ ကာဥပရေနှငအ
် ညီ တ ာေးဝင်မဖစ်ရစ န် လိုအပ်ရသာ အကာအကွယ်
ရပေးြှုြျာေး ကင်ေးြရနရံိုသာြက ဥပရေရဖာက်ဖျက်ကျူေးလွနြ
် ှုအတွက် ာဇဝတ်မပစ်ြှုဆိုင် ာ မပစ်ေဏ်ြျာေးကို
ပါ ထည်သွငေး် မပဋ္ဌာန်ေးထာေးသမဖင် နင
ို င
် တ
ံ ကာဥပရေနှငလ
် ည်ေး ဆနက
် ျင်ရနပါသည်။7
ရင ရကက်းဆိိုင ာ ကန သတ ျက ြျာ်း
ယ ိုလက်ရှ ြူကကြ်ေးပါ ပိုေြ
် ၉၄ (ယ င် ပိုေြ
် ၆၆) အ
ြည်သူြဆို မြန်ြာနင
ို င
် အ
ံ တွငေး် တ ာေးဝင်
ြှတ်ပံိုတင်ထာေးမ င်ေးြရှဘ သိုြဟိုတ် မြန်ြာနင
ို င
် ရ
ံ တာ် ဗဟိုဘဏ်က တ ာေးဝင်
ွငမ် ပြုံထာေးမ င်ေး ြရှဘ
အွနလ
် ိုငေး် ရငွရကကေးဝန်ရဆာင်ြှုလပ
ို ်ငန်ေး မပြုံလပ
ို ်ရကကာင်ေး မပစ်ြထ
ှု င်ရှာေးစီ င်မ င်ေး ံ လျှင် ထသ
ို ူကို အနည်ေးဆံိုေး
တစ်နစ
ှ ်ြှ အြျာေးဆံိုေး သံိုေးနှစ်အထ (ယ င် ပိုေြ
် ၆၆ ၌ သံိုေးနှစ်ထက် ြပိုရသာ ရထာင်ေဏ်) နှင/် သိုြဟိုတ်
ကျပ်သန်ေးတစ် ာထက် ြပရ
ို သာ ရငွေဏ် (အရြ ကန်ရေေါ်လာ ၅,၃၀၀
န)် မဖစ်ရစ ေဏ်နစ
ှ ် ပ်လံိုေးမဖစ်ရစ
ျြှတ် ြည်။ အသစ်မပဋ္ဌာန်ေးလိုက်ရသာ ပိုေြ
် ၉၅ အ ြည်သြ
ူ ဆို “တ ာေးဝင် ွငမ် ပြုံထာေးမ င်ေးြရှရသာ ရငွ
ရကကေး သိုြဟိုတ် ရငွရကကေးတန်ဖိုေးကို ကိုယ်စာေးမပြုံသည် အ ာဝတထြုံတစ် ပ် ပ် (ဥပြာ- ေစ်ဂျစ်တယ်ရငွရကကေး၊
စ်တိုရငွရကကေး စသည်အာေး) ဆိုက်ဘာနယ်ပယ်တွင် ရ ာင်ေးဝယ်ြှုမပြုံလပ
ို ်ရကကာင်ေး မပစ်ြထ
ှု င်ရှာေး စီ င်မ င်ေး
6
ဤရန ာ၌ ဆက်လက်ဖတ်ရှုနင
ို ပ
် ါသည်။ Joint submission to the Universal Periodic Review of Myanmar by Arakan
Journalists Association, ARTICLE 19, Athan, Centre for Law and Democracy, Free Expression Myanmar, Generation Wave,
Kachin State Youth Assembly, Karen Human Rights Group, Karenni National Youth Organization, Myanmar Centre for
Responsible Business, Myanmar ICT for Development Organization, Myanmar Journalist Network, Myanmar Media
Lawyers’ Network and Progressive Voice, 9 July 2020, paras. 4-7, https://www.law-democracy.org/live/joint-submissionto-the-universal-periodic-review-of-myanmar-raises-freedom-of-expression-concerns/.
7
တ ာေးဝင်အာေးမဖင ် ဤပိုေြ
် ၃၅ ကို ရဖာက်ဖျက်ကျူေးလွနမ် င်ေးအတွက် လက်ရှဥပရေ(ြူကကြ်ေး)တွင် တကျရသာ မပစ်ြှုမပစ်ေဏ် ြပါရှရသာ်
လည်ေး၊ ဤပိုေြ
် အပါအဝင် အရကကာင်ေးအ ာ ကနသ
် တ် ျက်ြျာေး အာေးလံိုေးပါရှသည်။ သိုရသာ် ရအာက်တွင် ရဖာ်မပထာေးရသာ "မပစ်ြှုြျာေး"
ရ ါင်ေးစဉရအာက်ရှ ြှတ် ျက်ကို ဖတ်ရှုနင
ို ပ
် ါသည်။
ဥပရေနှင ် ေီြိုကရ စီစင်တာသည် ေီြိုကရ စီအရမ
ံအ ွငအ
် ရ ေးြျာေးအတွက် ဥပရေရ ေး ာကျွြ်ေးကျင်ြှုြျာေးကို
ပံပိုေးရပေး န် နင
ို င
် တ
ံ ကာတွင် လိုပ်ငန်ေးရဆာင် ွ က်လျက်ရှရသာ အကျြုံေးအမြတ်ြယူသည်
လူအ ွငအ
် ရ ေးအဖွွဲ့အစည်ေးတစ် ိုမဖစ်သည်။
7