မြန်ြာနင ို င ် ံ : လွတ်လပ်စွာထိုတ်ဖ ာ်ဖမပာဆိုခွငအ ့်် ဖပေါ်သက်ဖ ာက်ဖနသည့်် ဥပဖေစည််းြျဥ််းြျာ်းအဖ ကာင််း ဖ ်းသာ်းဖ ာ်မပချက်စာတြ််း စနစ်တကျချြှတ်ထာ်းသည်မ စ်ပါက အြှန်မပင်ဆင်ခွငန ့်် င ှ ့်် တံမပန် ို ့် ပိုငခ ် ွငသ ့်် ည် အသဖ ျက်ြှုနင ှ ့်် ပိုဂ္ လ် ဖ ်း ာစွက် က်မခင််းစသည့်် အြှာ်းြျာ်းအာ်း ကိုစာ်းဖပ်းနင ို ပ် ပီ်း၊ ယင််းကိုစာ်းြှုသည် တ ာ်းြြှု ဥပဖေ တွင် မပဋ္ဌာန််းထာ်းသည့်် ကိုစာ်းြှုထက် စွက် က်ြှုပိုနည််းဖသာ်လည််း ပို၍ ထဖ ာက်ြှုရှသည် (အထ်းသမ င့်် အ သဖ ျက်ြှု - ကိုစာ်းြှုြျာ်းသည် ထင်ဖယာင်ထင်ြှာ်းမ စ်ဖစဖသာ ဖ ်းသာ်းဖ ာ်မပချက်ြျာ်းကို တိုက် ရို က်ဖမ ရှင်း် ဖပ်းနင ို သ ် မ င်)့် ။ ကိုယ်ထကိုယ်ထထန််းဖကျာင််းဖ ်း (Self-regulatory) စနစ်ြျာ်းသည် အ လွသံို်းစာ်းမပ ခံ ဖချပိုနည််းသမ င့်် ဥပဖေစာချ ပ်စာတြ််းြျာ်းမ င်ထ ့် န််းဖကျာင််းသည့််စနစ်ထက် ပို၍ နှစ် လို ွယ်ရှသည်။ နင ို င ် တ ံ ကာ စံချန်စံနန ှု ်း် ြျာ်းနှင့်် ကိုက်ညီ န်ြှာ ြမ စ်ြဖနဖပ်း ြည့်် ြည်သည့်် အြှန်မပင်ဆင်ခွငန ့်် င ှ ့်် တံို ့် မပန်ခွငတ ့်် ြဆ ို ့် ိုတက ို ့် ို သင်တ မပဋ္ဌာန််းထာ်း ြည်မ စ်သည်။ အြှနမ် ပင်ဆင်ခွင့်် ့် င်ဖ ့် လျာက်ပတ်စွာ ကန်သတ် ့် အခွငအ ့်် ဖ ်းသည် စွက် က်ြှုပိုနည််းသည်မ စ်သမ င့်် ကျူ်းလွနြ ် ဖသာအြှာ်းကို ထဖ ာက်စွာမပင်ဆင်ကို စာ်းဖပ်းနင ို သ ် ည်မ စ်သ၍ ၎င််းအခွငအ ့်် ဖ ်းကို ပို၍ဦ်းစာ်းဖပ်းသင်သ ို ့် ပိုငခ ် ွငက ့်် ိုြ အြှန်မပင်ဆင် ့် ည်။ တံမပန် မခင််းြှတစ်ဆင့်် ြကိုစာ်းဖပ်းနင ို သ ် ည့်် နစ်နာသ၏တ ာ်းဥပဖေအခွငအ ့်် ဖ ်းတစ် ပ်ချ ်းဖ ာက်ခံ သည့်် အဖမခအဖနြျ ်းတွငသ ် ာ ဖပ်းအပ်သင်သ ့် ည်။ အချ ွဲ့ နင ို င ် ြ ံ ျာ်းတွင် ပံိုနပ် ှ ြီေယ ီ ာြှတစ်ဆင့်် မ န်ဖဝသည် ့်အ ာြျာ်းဖ ကာင့်် အြှာ်းကျူ်းလွနခ ် ံ သြျာ်း ့် အတွက် တိုင် ကာ်း န်အခွငအ ့်် လြ််းဖပ်း န် - ြီေယ ီ ာဖကာင်စီ - စသည့်် အ ွွဲ့ြျာ်းကို ဥပဖေအ ွွဲ့စည််း တည်ဖထာင်ဖပ်းထာ်းသည်။ ၎င််းသည် ပညာရှငြ ် ဆန်ဖသာ ြီေယ ီ ာအမပ အြြျာ်းအာ်း ဖမ ရှင်း် န် နှင့်် ြီေယ ီ ာလွတ်လပ်ခွငက ့်် ိုကာကွယ် န် လိုအပ်ချက်တအ ို ့် ကာ်း ထန််းညြှ န်အတွက်ထဖ ာက်သည့်် နည််း လြ််းမ စ်နင ို ဖ ် သာ်လည််း ကိုယ်ထကိုယ်ထထဖထာင်ထာ်းသည့်် တိုင် ကာ်းဖ ်းအ ွွဲ့ ရှနှငပ့်် ပီ်းသာ်းမ စ်ပါက ၎င််းကို ဥပဖေမ င့်် ထပ်ဆင်ြ ့် ကပ်ြတ်သင်ပ ့် ါ။ ဥပဖေမ င်ထ ့် ဖထာင်ထာ်းသည့်် ြည်သည့််တိုင် ကာ်းဖ ်း အ ွွဲ့ြဆိုတသည် ို ့် အမခာ်းထန််းဖကျာင််းဖ ်းအ ွွဲ့ြျာ်း အာ်းလံို်းက့်သပင် ို ့် လွတ်လပ်ဖသာအ ွွဲ့ မ စ်သင့်် သည်။ ထအမပင် ို ့် တိုင် ကာ်းချက်ြျာ်းကို ပါဝင်သက်ဆိုငသ ် အာ်းလံို်းနှင့်် ညြှနှုင််းတိုငပ ် င်ကာ ကက တင်ချြှတ် ဖ ာ်ဖဆာင်မပဋ္ဌာန််းထာ်းသည့်် ကျင်ဝ ှ အ ့်် ညီ အကမ တ်သင်ပ့် ပီ်း၊ အြှာ်းလိုပ်ြဖ ကာင််းအသအြှ��် ့် တ်နင မပ သည့်် သတင််းစကာ်းပံိုနပ် ှ ထိုတ်ဖဝဖပ်းဖစမခင််းသည် တစ်ခိုတည််းဖသာ မပစ်ေဏ်မ စ်သင်သ ့် ည်။ ၃.၂.၃ ပုဂ္လက ရုပ်/သံ ထုတလ ် ွှငတ ့်် င်ဆက်သြ ူ ာျား ပံိုနပ် ှ ြီေယ ီ ာနှငြ ့်် တညီသည်ြှာ ရိုပ်/သံ ထိုတ်လွှငတ ့်် င်ဆက်သြျာ်းသည် ၎င််းတ၏ ို ့် ထိုတ်ကိုနြ ် ျာ်းကို အ နည််းဆံို်း ဖ ေီယိုလှုင််းြျာ်းအာ်း အသံို်းမပ ၍ မ န်ဖဝသည် မ စ်သမ င့်် ဖလလှုင််းြျာ်းအာ်း စနစ်တကျအသံို်း ့် မပ ဖ ကာင််းဖသချာဖစ န်အတွက် ၎င််းတိုအာ်း လိုငစ ် င်ချထာ်းဖပ်း န် လိုအပ်သည်။ ဖလလှုင််းြျာ်းသည် ့် ဥပဖေနှင့်် ေီြိုကဖ စီ စင်တာ (Centre for Law and Democracy) သည် ေီြိုကဖ စီအတွက် အဖမခခံအခွငအ ့်် ဖ ်းြျာ်းအဖပေါ် တ ာ်းဥပဖေဆိုင် ာ ကျွြ််းကျင်ြှုဖပ်းအပ် န် နင ို င ် တ ံ ကာတွငလ ် ိုပ်ဖဆာင်ဖနသည့်် အကျ ်းအမြတ်အတွက်ြဟိုတ်ဖသာ လအခွ ့်် ဖ ်းအ ွွဲ့အစည််းတစ်ခို မ စ် ပါသည် ့် ငအ 30