ဝေါဟာရ ရှင်းလင်းချက် ဝေါဟာရ ဤစာတမ်းတွင် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုပုံ စိုးမိုးနယ်မြေ တော်လှန်ရေး လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များ၊ တိုင်းရင်းသား တော်လှန်ရေး အဖွဲ့ အစည်းများ သို့မဟုတ် ၎င်းတို့နှင့်ဆက်စပ်သော ဒေသအုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ များက လက်တွေ့ထိန်းချုပ်၊ အုပ်ချုပ်နေသည့် နယ်မြေ ဒလန် စစ်တပ်နှင့် အာဏာသိမ်းအစိုးရသစ်အတွက် သတင်းပေး၊ ကူညီသူဟုစွပ်စွဲ သည့်စကားရပ်။ ဤစွပ်စွဲမှုသည် အကြမ်းဖက်ခံရမှုနှင့် လူမှုရေးဖိအားကို ဖြစ်စေတတ်သည်။ လွတ်လပ်စွာ ထင်မြင်ယူဆချက်ကို ဝေဖန်ထုတ်ဖော်ခွင့်၊ သတင်းအချက်အလက်များ ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခွင့် ရှာဖွေ၊ လက်ခံ၊ ဖြန့်ဝေခွင့် (UDHR အပိုဒ် ၁၉ အရ)၊ သတင်းမီဒီယာ လွတ်လပ်ခွင့်နှင့် ဒစ်ဂျစ်တယ်နယ်ပယ်တွင် ဆက်သွယ်ခွင့်အပါအဝင် မိမိကိုယ်ကို အရေးယူခံရမည်ကို စိုးရိမ်၍ မိမိကိုယ်တိုင် ပြောဆိုရေးသားမှုကို ထိန်း ဆင်ဆာဖြတ်တောက်ခြင်း ချုပ်ခြင်း (Self-censorship) အာဏာရှင် ကူးစက်မှု တော်လှန်ရေး လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့သည် ၎င်းတို့ ဆန့်ကျင်၊ တော်လှန်နေ (Authoritarian Contagion) သော အာဏာရှင်စနစ်၏ လုပ်ဆောင်ပုံများကို မသိစိတ်ဖြင့် ပြန်ကျင့်သုံးမိ သည့် ဖြစ်စဉ်ကို ဆိုလိုသည် တော်လှန်ရေးနယ်မြေများရှိ အုပ်ချုပ်ရေး၊ လွတ်လပ်စွာ ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခွင့်နှင့် တာဝန်ခံမှု 2