“အခ နမီ ပငဆငခွင” အစု်းရသကတမ်း ၄ နှစ အတွင်း လွတလပစွွာထုတဖ ွာဖ ပွာဆုခွငကု ဆန်းစစ ခင်း ရခ့်သည။ ဖငမ်းချမ်းစွွာစုဖ ်းဆနဒ ပမှုအဖပေါ် ရတပ ွွဲ့မှ အကကမ်း ကဖ ခွင်း ခင်းသည ပညသမျွာ်း၏ လွတလပစွွာထုတဖ ွာဖ ပွာဆုခွငက ့် ု ချ ်း ဖ ွာက ခင်း စသည။ ထုို့ဖကကွာင့် ၂၀၁၈ ခုနစ ှ ၊ ဇနန ါရီလ ၁၅ ရကဖနို့တွင “ရခင ု ပညနယ အချ ပအ ခွာအွာဏွာကျဆုံ်း ခင်း မ်းနည်းဖအွာကဖမ့် ွယ”ဖနို့ အထမ်းအမှတ စွာဖပဖဟွာဖ ပွာပွ ပ လုပခ့်သည။ ထပ ု ွ၌ ရခုင ပညနယ၊ အမ်းဖမ ွဲ့နယ လွှတဖတွာကုယ စွာ်းလှယ ဖဒါကတွာဖအ်းဖမွာငနှင့် စွာဖရ်းဆရွာ ကုဖ ဟငဖအွာင တုို့၏ ဖဟွာဖ ပွာချကမျွာ်းသည ဥပဖဒနှင့် ဖငစွန်းသညဟုဆက ု ွာ နုငငံဖတွာပုနကနမှု ပုဒမ ၁၂၄၊ ရွာဇ သတကကီ်းပုဒမ ၅၀၅ (ခ)၊ နှင့် မတရွာ်းအသင်းမျွာ်းအကဥပဖဒပုဒမ ၁၇(၁)၊ (၂) င့် တရွာ်းစွဆုခ့် ဖပီ်း ဖထွာငဒဏ နှစ (၂၀) ချမှတ ခ့်သည။ ရခုင ပညနယ၏ သတင်းရယပုငခွငမ ့် ျွာ်းကုလည်း ဆု်းရွ ွာ်းစွွာချ ်းဖ ွာကဖနဆ စသည။ ဧရွာ တီ သတင်းဌွာန ၏ တွာ နခံအယဒီတွာ ဦ်းရနည နှင့် RFAသတင်းဌွာနတက ုို့ ု ရခင ု အဖရ်းနှင့်ပတသတဖပီ်း သတင်းမျွာ်းဖရ်းသွာ်းခ့်သညအ ့် တွက တပမဖတွာမှ ဆကသွယဖရ်းဥပဖဒ ပုဒမ ၆၆(ဃ) စွဆုခ့်သည။ ထုို့အ ပင ရခုင ပညနယ အဖ ခစုက သတင်းမီဒီယွာ င့် တရွာ်း စသည့် Development Media Group (DMG) သတင်းဌွာန အယဒီတွာချ ပ ကဖ ု အွာငမင်းဦ်းအပါအ င တွာ နရှသမျွာ်းကု သတင်း တပ ွွဲ့က ဖမလ ၁ ရကတွင မတရွာ်း အသင်းမျွာ်းအကဥပဖဒ ပုဒမ ၁၇ (၂) င့် စစဖတွဖမ ွဲ့အမှတ (၁) ရစခန်း၌ အမှု င ွ ့်ထွာ်းသည။ နရဥစရွာ သတင်း ဌွာနနှင့် Voice of Myanmar (VoM) သတင်းဌွာန တုို့သည ရကခ င့်တပဖတွာ(ဖအဖအ)နှင့် ဆကသွယဖမ်း မန်းခ့်သညအ ့် တွက အကကမ်း ကမှုတက ု ျက ဖရ်းဥပဖဒ ပုဒမ ၅၀ (က)၊ ၅၂ (ခ) တုို့ င့် တရွာ်းစွဆု ခင်းခံခ့်ရသည။ ယခုက့်သုို့ ကပဖရွာဂါ စဖန ဖသွာ အဖရ်းဖပေါ် ဖစွာင့် ကကည့်ဖနရသညက ့် ွာလတွင ဖဒသတွင်းရှ သတင်းမီဒီယွာမျွာ်းကု ပတထွာ်း ခင်းသည သတင်းရယပုငခွင၊့် နူ့ဖ ပုငခွငက ့် ု ကနူ့သတထွာ်းဖပီ်း လွတလပစွွာထုတဖ ွာ ဖ ပွာဆခ ု ွင့် ကု ချ ်းဖ ွာကဖန ခင်း စသည။ ထုို့ ပင မနမွာ့်တပမဖတွာနှင့် ရကခ င့်တပဖတွာ တအ ုို့ ကကွာ်း တုကပွမျွာ်းဆကလက စပွွာ်းဖနမှုဖကကွာင့် ဟုဆက ု ွာ မနမွာအစု်းရသည ၂၀၁၉ခုနှစ၊ ဇွနလ ၂၁ရကဖနို့တွင စတင၍ ရခင ု ပညနယရှ ပုဏ္ွာ်း ကျွန်း၊ ဖကျွာကဖတွာ၊ ဖမွာငဖတွာ၊ ်းသီ်းဖတွာင၊ ရဖသ့်ဖတွာင၊ ဖ မွာကဦ်း၊ မင်း ပွာ်း၊ ဖ မပုံ နှင့် ချင်း ပညနယရှ ပလက ဖမ ွဲ့နယ စသည့် ဖမ ွဲ့နယ (၉) ခုတွင မု စတင တဖတွာကခသ ့် ည။ (၂) လ ကကွာဖပီ်းဖနွာက စကတင ုင်းအငတွာနကဆကသွယမှုမျွ��်း ွာ ၁ ရကဖနို့တင ွ ဖမွာငဖတွာ၊ ်းသီ်း ဖတွာင၊ ရဖသ့်ဖတွာင၊ ဖ မပုံ နှင့် ပလက ဖမ ွဲ့နယ စသည့် (၅) ဖမ ွဲ့နယအွာ်း ပနလည င ွ ့်ဖပ်းခ့်ဖသွာ လည်း ၂၀၂၀ ခုနှစ ဇနန ါရီလတွင ပနလည ပတပငခသ ့် ည။ ထုဖဒသရှ ပညသမျွာ်းသည စစဖ ဒုကမ ခ ျွာ်းခံစွာ်းဖနရသည့်အ ပင ယခုက့်သုို့ ကဗ ု စ-၁၉ ကပဖရွာဂါ စပွွာ်းဖနသည့် အချနတွင မု ်း ုင်း အငတွာနကသည အမှနတကယ လုအပဖနသည။ အဖရ်းဖပေါ်ကွာလမျွာ်းတွင အစု်းရအဖန င့် တယ လီ ုန်းဆကသွယဖရ်းလုင်းမျွာ်း အချကအလကရယခွင့်၊ တဖတွာကမှုမျွာ်းသည လွတလပစွွာထုတဖ ွာဖ ပွာဆုခွင့်၊ သတင်း နူ့ဖ ခွငက ့် ု ဆု်းရွ ွာ်းစွွာ ချ ်းဖ ွာကဖန ခင်း စသည။ (ခ) ကယွာ်း ပညနယ ကယွာ်း ပညနယသညလည်း လွတလပစွွာထုတဖ ွာဖ ပွာဆုပုငခွင့် ချ ်းဖ ွာကခံဖနရမှု မင့် တကလျှက ရှဖသွာ ပညနယတစခု စသည။ ချ ်းဖ ွာကမှုမျွာ်းအထမှ မည။ 28 အခန်း (၂) ။ လွတလပစွွာထုတဖ ွာဖ ပွာဆုခွင စစဥအချ ွဲ့ကု ဖကွာကနှုတ ဖ ွာ ပသွွာ်းပါ