Myanmar e-Governance Master Plan 2030
လမ္််းမ္ျြော်းအ ါအဝင် ဝင်ပရြောက်ြျတ်ဆက်ခြင််းနငံ့် ရယခြင််းမ္ျြော်းအပ ေါ် တရြော်းဝင်တြော်းခမ္စ်ြျက်မ္ျြော်း
ခဖငံ့် ထန််းသမ္််းထြော်းနိုငခ် ြင််း” ဟို အဓ ပြောယ်ဖွင်ဆ
ံ့ ိုထြော်း ါသည်။
ထက
ို ြဲံ့သိုို့ ထန််းသမ္််းထြော်းနိုငရ
် န် စဉ်ဆက်မ္ခ တ်စစ်ပဆ်းခြင််း၊ ပစြောငံ့်ကကညံ့်ခြင််း၊ ပလံ့ကျငံ့်သင်
ကကြော်းခြင််းနငံ့် နည််းလမ္််းမ္ျ ်းစိုခဖငံ့် ြျတ်ဆက်ဝင်ပရြောက်မ္မ္
ှု ျြော်းကို ထန််းြျ ်ကြောကွယ်ခြင််းစသည် လခို ြ
ပရ်းဆိုင်ရြော အစအမ္မ္ျြော်း လအ
ို
် ါသည်။ အြျက်အလက်မ္ျြော်း လျှ ွဲ့ဝက်စွြော ထန််းသမ္််းထြော်းခြင််းကို
ပသြျြောမ္ှုရပစရန် Private Key Cryptography နငံ့် Public Key Cryptography ကြဲံ့သိုို့ကွြဲခ ြော်းပသြော
Encryption Algorithm မ္ျြော်းကို အသို်းခ ရ ါသည်။ အပရ်းကက်းသညံ့်အပလံ့အကျငံ့်တစ်ြိုမ္ြော User ID
နငံ့် Password မ္ျြော်းကို အသို်းခ ခြင််း ခဖစ် ါသည်။ ထို့ိုအခ င် Biometric Verification ၊ Security
Tokens ၊ Soft Tokens နငံ့် Key Fobs တက
ိုို့ ိုလည််း အသို်းခ နိုင် ါသည်။
၁၁.၁.၂။ ြင်မ စစ်မှနမ
် ှုရခြင်
ှ ိုး
အြျက်အလက်၏ြိုငမ္
် ြောစစ်မ္န်မ္က
ှု ို မ္ည်မ္ျှယိုကကည်စတ်ြျရသည်၊ တကျမ္ှုရသည်တိုို့အပ ေါ်
တွင်မ္တည်၍
ံို်းဖြတ်နိုင် ါသည်။ ြွငံ့်ခ ြျက်ရပသြောအဖွြဲွဲ့အစည််းမ္ျြော်းကသြော အြျက်အလက်မ္ျြော်း
အြော်း ခ င်ဆင်ခြင််း၊ ပခ ြောင််းလြဲခြင််း၊ ဖျက်သမ္််းခြင််းအစရသည်တိုို့ကို ပဆြောင်ရွက်ရ ်ဖြစ် ါသည်။
ြွငံ့်ခ ြျက်မ္ရပသြောသမ္ျြော်းမ္
အြျက်အလက်မ္ျြော်းခ င်ဆင်ထြော်းခြင််းကို
သတခ ရန်နငံ့်
ကြောကွယ်ရန် အြျက်အလက်မ္ျြော်း စစ်မ္န်ပကကြောင််းပဖြော်ခ သညံ့် Code နငံ့် Hash မ္ျြော်းကြဲံ့သပ
ိုို့ သြော
Cryptographic Checking Mechanism မ္ျြော်းကို အသို်းခ သငံ့် ါသည်။
၁၁.၁.၃။ အသံိုးခပိုနင်ခြင်ိုး
အသို်းခ နိုငခ် ြင််းဆိုသည်မ္ြော
အြွင်အ
ံ့ ြောဏြောရပသြောအဖွြဲွဲ့အစည််းမ္ျြော်းမ္
အြျက်အလက်နငံ့်
ဝန်ပဆြောင်မ္ှုမ္ျြော်းအ ါအဝင် ကွန်ရက်မ္ျြော်းကို ယိုကကည်စတ်ြျစွြော အသို်းခ နိုငမ္
် ှုအြော်း ပသြျြောပစခြင််း
ခဖစ် ါသည်။
ဒစ်ဂျစ်တယ်အသွင်က်းပခ ြောင််းပသြောကြောလတွင် သတင််းအြ က်အလက်မ္ျြော်း၊ Program မ္ျြော်း
ကို အြျန်မ္ပရွ်း၊ ပနရြောမ္ပရွ်း ရယအသို်းခ နိုငရ
် န် လွန်စွြောအပရ်းကက်း ါသည်။ ဤကြဲံ့သိုို့ ပအြောင်ခမ္င်စွြော
လို ်ပဆြောင်နိုင်ရန် အြျက်အလက်မ္ျြော်းကို မ္လပနရြောမ္ပဝ်းကွြောပသြောပနရြောတွင် Backup ခ လို ်သမ္််း
ဆည််းထြော်းရခြင််းသည် ၎င််းတက
ိုို့ ို ဆို်းရံ်းှု ခြင််းမ္ကြောကွယ်ရ ် အသို်းဝင်ပသြောနည််းလမ္််းတစ်ြို ခဖစ် ါ
သည်။ အလြော်းတစွြော င် Proxy Server မ္ျြော်းနငံ့် Firewall မ္ျြော်း သည် Downtime ခဖစ်ခြင််းနငံ့် ရယ
103