အကကမ််း က်မှု ကိုအာ်းဖြ်း ပခင််းအပ စ် သတ်မှတ်ကာ၊ ထိုသိုဖရ်းသာ်းဖသာ ဂျာနယ်လစ်မျာ်း အတွက်
ပြင််းထန်ဖသာ ပြစ်ဒဏ်မ���ာ်းကို ချြစ်ခွဲသည်။
တပ်ြတတာ် ၏ တရာျားရံိုျား
စစ်အိုြ်ချြုြ် ဖရ်းဌာနချြုြ် ဖအာက်တွငထ
် ာ်းဖသာ ပမြုွဲ့နယ်မျာ်းတွင်
တြ်မဖတာ်မှ ထိုတ်ပြန်ဖသာ
“အမန”် မျာ်းအနက်အချြုွဲ့တွင် တရာ်းစီရင်မှု အာဏာရှဖသာ တြ်မဖတာ် အထူ်းတရာ်းရံို်း စနစ် အသစ်
တစ်ခိုကို
ဥြဖဒမျာ်းချမှတ်
တည်ဖဆာက်ပခင််း
မျာ်း
လိုြ်ဖဆာင်ခွဲသည်။
ဤအထူ်း
တရာ်းရံို်းမျာ်းအတွက် တာဝန်ဖြ်းထာ်းဖသာ ဥြဖဒမျာ်းထွဲတွင် သတင််းမီဒယ
ီ ာ ဥြဖဒ (၂၀၁၄) ကွဲသို
ဖသာမီဒယ
ီ ာ
ထန််းချြုြ်မှု
ဥြဖဒမျာ်းနှင်
၁၈၆၁ခိုနစ
ှ ်ရာဇသတ်ကကီ်း
ဥြဖဒ
တွငြ
် ါဝင်သည်
တိုက်တွန်း် မှုဆိုငရ
် ာ အခန််း ကဏ္ဍမျာ်းကွဲသိုြင် လွတ်လြ်စွာထိုတ်ဖ ာ်ဖပြာဆိုခွငက
် ို ကနသ
် တ်ဖသာ
ရာဇဝတ်
ဥြဖဒမျာ်း
လည််းြါဝင်သည်။
“တြ်မဖတာ်၏အမန”် မျာ်းပ ငသ
် ာ
ညီညွတ်မှု
မရှပခင််းဖကကာင်
ထိုတရာ်းရံို်းမျာ်းတွင်
အမှု
အချက်အလက်မျာ်းမှာလည််း
အယူခံတင်ပြခွငမ
် ရှပခင််းတိုအပြင်
အမှနက
်
ဤအထူ်း
န်တီ်းထာ်းပြီ်း ပြည်ဖထာင်စို
တရာ်းမ၀င်သည်တရာ်းရံို်း
ကိုစစ်ဖဆ်း
တရာ်းရံို်း
မျာ်းသည်
ွွဲွဲ့စည််းြံိုအဖပခခံ ဥြဖဒနှင်
မျာ်းသာပ စ်သည်။၈၇
ဖဆာင်ရွက်သည်
ထိုပြင်
စနစ်နင
ှ စ
် ြ်လျဉ်းသည်
တရာ်းခံမျာ်းသည် ဖရှဖန မျာ်းပ ငက
် ိုယ်စာ်းပြြုခွင် မရှပခင််းနှင်
သီ်းသန်
တရာ်းရံို်းမျာ်း
ပ စ်သည်အတွက်
တပခာ်းဖသာ
လိုြ်ထံို်းလိုြ်နည််းမျာ်းအာ်း ပြည်သူအတွက် တရာ်း၀င် ဖကျပငာ ထာ်းပခင််းလည််းမရှြါ။
တြ်မဖတာ်၏ အထူ်းတရာ်းရံို်းမျာ်း၏ တရာ်းစီရင်မှုအာဏာအတွင်း် မဝင်ဖသာ ရာဇဝတ်မှုမျာ်းကို
ဖထာင်အတွင်း် တည်ဖထာင်ထာ်းသည် “အထူ်းတရာ်းရံို်း” မျာ်းတွင် ဖဆာင်ရွက်ခွဲသည်။ ၈၈
ဤအထူ်း တရာ်းရံို်းမျာ်းသည်လည််း ပြည်သူဝင်ဖရာက်ပခင််း မပြြုနင
ို သ
် ည် တရာ်းရံို်း မျာ်းပ စ်
ဖသာ်လည််း၊ အရြ် က် တရာ်းသူကကီ်းမျာ်းက ဆံို်းပ တ်ဖြ်းကကသည် ���ံို မျြု်း ဖ ာ်ထာ်းပြီ်း၊ တရာ်း
ဥြဖဒအရ ကိုယ်စာ်းပြြုမှု အလွနန
် ည််း သည်။ ထိုအပြင် တရာ်းသူကကီ်းမျာ်းသည် ပမန်မာ ဥြဖဒ တွင်
၈၇ တြ်မဖတာ် တရာ်းရံို်းမျာ်းသည်
ွွဲွဲ့စည််းြံိုအဖပခခံဥြဖဒ နှင ် စစ်ဖရ်းဆိုငရ
် ာ စီမံခ နခ
် ွွဲမှုမျာ်းကို ထန််းချြုြ်ရန် ဥြဖဒမျာ်းတွင ်
သတ်မှတ်ထာ်းသည် “တြ်မဖတာ်တရာ်းရံို်း” မဟိုတ်ြါ။
၈၈ Free Expression Myanmar သည် ဖရှ ွဲ့ဖနမျာ်းနှင ် တရာ်းစွွဲခံသူမျာ်း နှင ် ဖမ်းပမန််းဖဆွ်း ဖနွ်းပခင််း ပ
င ် တြ်မဖတာ်၏
တရာ်းဖရ်းစနစ်အသစ် ကို သိုဖတသနပြြု၍ ထိုတ်ပြန်ခွဲသည် ။ ြိုမိုသရှလိုြါက Free Expression Myanmar (2023), “Myanmar
Military’s ‘Justice’ System” ကို ကကည်ရှုနင
ို ြ
် ါသည်။
www.icnl.org
52