ြမန်မာ1ိင
; င
် ?
ံ 2ိ အသေရဖျက်မ@
Defamation in Myanmar
လွတ်လပ်စွာထ+တ်ေဖpေြပာဆိ+ခွင ့်ကိ+ ြမန်မာDိင
+ ်င၏
ံ အေြခခံဥပေဒတွင ်
ပ+ဒမ
် (၆)၊ (၃၅၄) DPင ့် (၃၆၅) တိြဖင့
+့ အ
် ကာအကွယ်ေပးထားသည်။
“ြပည်ေထာင်စ;၏ အေြခခံမLများသည် - (င) : ြပည်ေထာင်စ;တင
ွ ်
1ိင
; င
် ေ
ံ တာ်၌ တရားမ]တြခင်း ၊ လွတလ
် ပ်ြခင်း 12င ့်
ညီမ]ြခင်း တည်းဟLေသာ ေလာကပါလတရားများ ပိ;မိ;ထန
ွ ်း
ကားေရးြဖစ်သ ည်။ - ြမန်မာ1ိင
; င
် ဖ
ံ ဲpွစည်းပံ;အ ေြခခံဥပေဒ ပ;ဒမ
် ၆
ပ+ဒမ
် (၆) ၏ရည်q`နး် ချက် “ လွတ်လပ်မ8” ဆိ+သည်မPာ လCတိ+င ်း DPင ့်
အကျံ/းဝင် ထိ+က်တန်ေသာ စီးပွားေရးလွတ်လပ်ခွင၊့် Dိင
+ င
် ေ
ံ ရး လွတ်
လပ်ခွင ့်၊လCမ8ေရးလွတ်လပ်ခွင ့်တိ+ ့ပါဝင်ေနသည့် နက်á8ိင ်းေသာကမîာ
လံ+းဆိ+င ်ရာDိင
+ င
် ေ
ံ ရးမCလဇာစ်ြမစ် အသိသညာ တစ်ခ+ြဖစ်သည်။ ယင်း
သည် “လCအခွ
် Vကာေသးေသာ အယCအဆ
့် ေရး”၏ အလွနမ
့ ငအ
သေဘာတရား အတွက် သမိ+င ်းဝင်အေြခခံလည်း ြဖစ်သည်။၁၃
လွတ်လပ်ြခင်းကိ+ Dိင
+ င
် ံ၏အေြခခံမCအြဖစ် ထည့်သွငး် ထားြခင်းက
အေရးNကီးသည်။ အေVကာင်းမPာ ြမန်မာ့ဥပေဒများ၊ မCဝါဒများDPငေ
့် ဆာင်
ရွ က်ချက်များ အားလံ+းသည် လွတ်လပ်ြခင်းကိ+ ပိ+မိ+ထွနး် ကားေစမည်
ဟCေသာ သေဘာကိ+ဆိ+လိ+ရာေရာက်ေသာေVကာင့ြ် ဖစ်သည်။ အကယ်
၍ ထိ+သမဟ+
ိ+ ့ တ်ခဲ့ပါမC အေြခခံဥပေဒDPငမ
့် ကိ+က်ညီဟ+ ဆိ+ရေတာ့မည်။
ဒီမိ+ကေရစီDင
ိ+ င
် ံတစ်Dင
ိ+ င
် ံတွင ် တရားáံ+းများသည် အစိ+းရ၏ဥပေဒများ၊
မCဝါဒများDPင ့် လ+ပ်ငန်းေဆာင်ရွက်ချက်များသည်
ဖွဲ'စည်းပံ+အေြခခံဥပေဒDPင ့် ကိ+က်ညီမ8OPိမOPိကိ+ တစိတ်တပိ+င ်းအားြဖင့်
ဆန်းစစ်ရန်တည်OPိ ေနVကသည်။ ဥပမာ-အကယ်၍
ဥပေဒတစ်ခ+သည်လွတ်လပ်စွာထ+တ် ေဖpေြပာဆိ+ခွင ့်ကိ+
ချိ/းေဖါက်သည်ဆိ+လrင်တရားသCNကီးကဖွဲ'စည်းပံ+ အေြခခံဥပေဒပါ
လွတ်လပ်ြခင်းဆိ+ေသာ အေြခခံမCDင
P ဆ
့် န်က
့ ျင်သည့် အတွက်
ဖွဲ'စည်းပံ+ဥပေဒDPင ့် မကိ+က်ညီဟ+ေVကြငာရမည်။
ပ;ဒမ
် ၃၅၄ 12င့် ၃၆၅
ြမန်မာ့ ဖွဲ'စည်းပံ+အေြခခံ ဥပေဒပါ ပ+ဒမ
် ၃၅၄ DPင ့် ၃၆၅ တိ+သည်
့
The right to freedom of expression is protected in the
Myanmar Constitution under Articles 6, 354, and 365.
“The Union’s consistent objectives are: (e)
enhancing the eternal principles of justice, liberty
and equality in the Union.”
- Article 6 of the Myanmar Constitution
Article 6 references "liberty", a concept with profound
global political origins consisting of the social, political,
and economic freedoms to which everyone is entitled the historical basis for the more recent concept of
"human rights".13
Including liberty as a basic principle of the state is
important because it means that all Myanmar's laws,
policies, and actions must enhance freedom. If they do
not, then they are "unconstitutional".
In a democracy, courts exist partly to check whether the
government's laws, policies, and actions are
unconstitutional. For example, if a law violates the right
to freedom of expression, a judge should declare it
unconstitutional on the basis that it contradicts the
constitutional principle of liberty.
Articles 354 and 365
Articles 354 and 364 of the Myanmar Constitution are
more specifically concerned with freedom of expression.
Article 354 provides for the liberty to express and
publish. Article 365 provides for the right to freely
develop literature and arts. However, both are weakened
by vague references to "security", "national solidarity",
and "tranquillity".
လွတ်လပ်စွာထ+တ်ေဖpေြပာဆိ+ခွငD
P ့် အထCးသြဖင့်ပတ်သက်သည်။
့် င
ပ+ဒမ
် ၃၅၄ က ထ+တ်ေဖာ်ေရးသားေြပာဆိ+ြခင်းDPင ့် ြဖနခ
် ့ ျီရာတွငလ
် ွတ်
လပ်မ8ကိ+ အေထာက်အပံ့ ြပ/ထားသည်။ ပ+ဒမ
် ၃၆၅ ကမC အD+ပညာ
DPငစ
့် ာေပကိ+ လွတ်လပ်စွာ ဖန်တီးလ+ပ်ေဆာင်ခွငအ
့် ား ြပဌာန်းသည်။
သိေသာ်
+့
လည်း “တည်Xငိမ်ေအးချမ်းေရး၊” “အမျိ/းသားေသွးစည်း
ညီqွတ်ေရး” DPင ့် “လံ+ြခံ/ေရး” တိDP
+ ့ ငပ
့် တ်သက်Xပီး တိကျမ8မOPိေသာ
ရည်q`န်းဖွငဆ
့် ိ+ချက်များေVကာင့် အထက်ပါပ+ဒ ်မDPစ်ခ+လံ+းအားနည်း
လျက်OPိသည်။
Defamation reform proposals - အသေရဖျက်မ8ဆိ+င်ရာ ြပ/ြပင်ေြပာင်းလဲ ေရး အဆိ+ြပ/ချက်များ - Page 10