“အချိ နြီမြငဆငခွင” အစို်းရသကတြ်း ၄ နှစ အတွင်း လွတလြစွ ထုတဖ
ဖမြ ဆိုခွငကို ဆန်းစစမခင်း
ဖရ်းရ ဝနကကီ်း ဗိုလြှ ်းကကီ်း ဖအ ငစို်းြို်းက နိဝ
ု ငဘ ၇ ရကရကစွဲမ င လကြှတဖရ်းထို်း ထုတမပနခဲ မခင်းမ စ
သည။
၂၀၁၆ ခုနှစ၊ ဖအ ကတိုဘ လတွင မပဌ န်းခဲဖသ မငိြ်းချြ်းစွ စုဖဝ်းမခင်းနှင မငိြ်းချြ်းစွ စီတန်းလှညလည
မခင်း ဆိုငရ ဥပဖေအရ စီတန်းလှညလညမခင်းြမပ ြီ ၄၈ န ရီ ကကိ တငက သကဆိုငရ မြိ ွေ့နယရဲစခန်းြျ ်းသိုေ့
အဖကက င်းကက ်းရနသ လိုအပသည။ ထိက
ုေ့ ဲသိုေ့ မပညဖထ ငစုအဆင ဥပဖေတစရပအဖပေါ် ရနကုနတိုင်းဖေသ
ကကီ်းအ ွဲွေ့ြှ အြိန့်ညွှနကက ်းချက ထုတမပနက ပိတပငမခင်းသည ဥပဖေကိခ
ု ျ ိ်းဖ
ကမခင်းမ စဖကက င်းနှင ဆနဒ
မပသည ဖနရ ြျ ်းကန့်သတမခင်းသည ထုတမပနထ ်းဖသ ဥပဖေအရ နိုငငသ ်းြျ ်း၏ အခွငအဖရ်းကို တ ်း
ဆီ်းမခင်းမ စဖကက င်း အြျ ိ်းသ ်းေီြက
ို ဖရစီအ ွဲွေ့ချ ပပါတီ၏ လတဖတ ကိယ
ု စ ်းလှယြျ ်းနှင နိုငငဖရ်းတက
ကကွလှုပရှ ်းသူြျ ်းက ဖဝ နခဲ ကကသည။ ရနကုနတိုင်းဖေသကကီ်း အစို်းရအ ွဲွေ့ လူြှုဖရ်းဝနကကီ်းဦ်းနိုငငလင်းြှ
ယင်းသိုေ့ထုတမပနရမခင်းြှ
ပုပရဟန်းြင်းကကီ်း
ရနစစ၏ခရီ်းစဥအတွင်း လုမခ ြုံဖရ်းအရ ကန့်သတမခင်းမ စ
ဖကက င်း ရှင်းလင်း ဖမပ ကက ်းခဲသည။ သိုေ့ဖသ ပုပရဟန်းြင်းကကီ်း မပနသွ ်းသည ဖန ကပိုင်းတွငလည်း အဆိုပါ
ကန့်သတချကြျ ်းကို ရုတသိြ်းခဲ မခင်း ြရှဖ
ိ ပ။ ထို အြိန့်ညွှနကက ်းချကမ င ရနကုနမြိ ွေ့ရှိ ဆနဒမပပွဲြျ ်းကို ထိန်း
ချ ပကန့်သတခဲ မပီ်း တရ ်းစွဆ
ဲ ိုြှုြျ ်း ဆကတိက
ု မပ လုပခဲသည။
၅.၃.၂။ ကယ ်းမပညနယအစိ်းု ရြှ ဆနဒထုတဖ
သညဖနရ ြျ ်း ကန့်သတြိန့်ထုတမပနမခင်း
မငိြချြ်းစွ စုဖဝ်းမခင်းနှင မငိြ်းချြ်းစွ စီတန်းလှညလညမခင်းဆိုငရ
ဥပဖေ၊ မပညဖထ ငစုလတဖတ
ဥပဖေ
အြှတ (၃၈)၊ ပုေြ ၄ (စ) အရ မငိြချြ်းစွ စုဖဝ်းမခင်းနှင မငိြ်းချြ်းစွ စီတန်းလှညလညြှုြျ ်းနှင စပလျဥ်း၍
မပညနယအစို်းရအ ွဲွေ့ရု်း၊ အမခ ်းအဖရ်းကကီ်းဌ နြျ ်း၊ အထငကရဖနရ ၌ ဖဆ ငရွ ကပါက ရု်းလုပငန်းြျ ်း
ဖဆ ငရွ ကရ တွင အဖနှ ငအယှကမ စမခင်း၊ အြျ ်းမပညသူ စိတအဖနှ ငအယှကမ စမခင်း၊ လုမခ ြုံဖရ်း ကိစစရပ
ြျ ်းနှင အမခ ်းြလိုလ ်းအပဖသ မပဿန ြျ ်း ြမ စပွ ်းဖစရနအတွကဟုဆက
ို
လွိ ငဖက မြိ ွေ့တွင ဖနရ
အချ ိွေ့ကို မငိြချြ်းစွ စုဖဝ်းမခင်းနှင မငိြ်းချြ်းစွ စီတန်းလှညလညမခင်း ြမပ လုပရန ကန့်သတဖကက င်း အြိန့်
ထုတခဲသည။ ကန့်သတလိက
ု သည ဖနရ ြျ ်းြှ
မပညနယအစို်းရအ ွဲွေ့ရု်းဖရှှေ့၊ မပညနယအစို်းရအ ွဲွေ့ရု်း အ
ဖန က၊ မပညသူ့်ဖဆ်းရုဖရှှေ့၊ ခရိုငစုဖပါင်းရုဖရှှေ့၊ မြိ ွေ့န ြဘုရ ်း၊ ဖတ ငကွဖ
ဲ စတီ၊ လွိ ငဖက - ရှ ်းဖတ လြ်း
စသညမ င မ စကကသည။ ထိုသက
ိုေ့ န့်သတရ တွင ဖနရ အလိုက သတြှတထ ်းသည အတိုင်းအတ ြျ ်း
ပါရှသ
ိ ည။ ထိုအြိန့်ကို လိုကန မခင်းြရှိဘဲ ကျ ်းလွနပါက ရ ဇသတကကီ်းပုေြ (၁၁၈) အရဖသ လည်းဖက င်း၊
တညဆဲဥပဖေတစရပရပအရဖသ လည်းဖက င်း ထိဖရ ကစွ အဖရ်းယူခရြညဟူ၍ လွိ ငဖက မြိ ွေ့၊ မြိ ွေ့နယ
အဖထွဖထွအပ
ု ချ ပဖရ်းဦ်းစီ်းဌ နြှ ၂၀၁၉ ခုနှစ၊ ဇနနဝါရီလ ၂၉ ရကဖနေ့ တွင အြိန့်ထတ
ု မပနခဲပါသည။
၅.၄။
ေ���်းဖြ ဆိမု ြိ ွေ့နယ၌ ခွငမပ ချကြရှဘ
ိ ဲ ဖဆွ်းဖနွ်းပွ၊ဲ ဖဟ ဖမပ ပွ၊ဲ သငတန်းြျ ်းြလုပရန
သတိဖပ်းမခင်း
၂၀၂၀ ခုနှစ၊ ဇနနဝါရီလ ၂၂ ရကဖနေ့တင
ွ ကယ ်းမပညနယ၊ ေီ်းဖြ ဆိုမြိ ွေ့နယ၊ မြလဲဖကျ်းရွ ၌ ကယန်း အြျ ိ်း
သြီ်း အစည်းအရု်း (KYWO) ြှ
ဦ်းဖဆ ငက
အြျ ိ်းသြီ်းနှငမငိြ်းချြ်းဖရ်း အလုပရုဖဆွ်းဖနွ်းပွဲ မပ လုပခဲ
ပါသည။ ထို အလုပရု ဖဆွ်းဖနွ်းပွဲမပ လုပသညကို ခွငမပ ချကတစုတရ ဖတ င်းခြှုြရှသ
ိ ညအတွကဟုဆက
ို
ေီ်းဖြ ဆိုမြိ ွေ့နယ အုပချ ပဖရ်းြှ ်းြှ ဖကျ်းရွ အုပစုအပ
ု ချ ပဖရ်းြှ ်းထသိုေ့ သတိဖပ်းစ ဖပ်းပိုေ့ခဲပါသည။ ဖဆွ်း
ဖနွ်းပွဲ၊ ဖဟ ဖမပ ပွ၊ဲ သငတန်းြျ ်းမပ လုပရ တွင အထကဌ နအဆငဆငသိုေ့ ခွငမပ ချကတငမပ ဖတ င်းခ
သွ ်းရနနှင ခွငမပ ချကရှြ
ိ ှသ ဖဆ ငရွ ကရန ညွှနကက ်းထ ်းခဲသညဟုဆိုပါသည။ ဖဆွ်းဖနွ်းပွဲအခြ်းအန ်း၊
45
အခန်း (၅) ။ တ ်းမြစမခင်း၊ ကနသတမခင်း၊ အြိန ညွှနကက ်းချကြ ်း