ဖန္တီးျဖစ္ေပၚေစပါသည္။ ကမာၻ႔ဘဏ္ႏွင့္ အာရွဖြံ႔ၿဖိဳးေရးဘဏ္ကဲ့သို႔ေသာ ဖံြၿဖိဳးေရးအေထာက္အကူျပဳအဖြဲ႕မ်ား
သည္ နည္းပညာဆိင
ု ရ
္ ာေထာက္ပမ
ံ့ မ
ႈ ်ား ေပးလ်က္ရပ
ွိ ါသည္။ အဆိပ
ု ါအဖြဲ႕အစည္းမ်ား၏ နည္းပညာေထာက္ပမ
ံ့ မ
ႈ ်ားျဖင့္
၂ဝ၁၃ ခုႏွစ္တြင္ တယ္လီဖုန္းဆက္သြယ္ေရး လုပ္ငန္းလိုင္စင္ခ်ထားေပးရာတြင္ ပြင့္လင္္းျမင္သာစြာလုပ္ေဆာင္ႏိုင္ခဲ့
သည္ကို ေတြ႕ရွိရသည္။
သို႔ေသာ္ နည္းပညာဆိုင္ရာ အေထာက္အပံ့ေပးမႈမ်ားသည္ ျမန္မာအစိုးရဝန္ထမ္းမ်ား၏ ေန႔တဓူဝ လုပ္ကိုင္ရင္ဆိုင္
ေနရေသာ အခက္အခဲမ်ားအတြက္ အျပည့္အဝ အစားထိုးႏိုင္ျခင္းေတာ့ မရွိပါ။ ယင္းအခက္အခဲမ်ားထဲတြင္ ဥပေဒ
မူေဘာင္မ်ားသည္ ယေန႔ေခတ္ နည္းပညာမ်ားအတြက္ ေရးဆြဲထားျခင္းမ်ိဳး မဟုတ္သလို၊ ယခင္ စစ္အစိုးရ
လက္ထက္က စိတ္ဝင္စားမႈနည္းခဲ့ေသာ ႏိုင္ငံတကာ စံခ်ိန္စံညြန္းမ်ားႏွင့္ ကိုက္ညီမႈမရွိသည့္ အခ်က္မ်ားလည္း ပါဝင္
ပါသည္။ ဆက္သြယ္ေရးက႑ကို ကန္႔သတ္ရန္ ဥပေဒမ်ားအတြင္း ထည့္သြင္းကာ ရည္ရြယ္လုပ္ေဆာင္ခဲ့သလို၊ နည္း
အမ်ိဳးမ်ိဳးျဖင့္ ဆန္က
႔ ်င္ဘက္ျဖစ္ေပၚလာေအာင္ လုပေ
္ ဆာင္ကာ ႀကီးထြားလာေနေသာ ဆက္သယ
ြ ေ
္ ရးက႑၏ တည္ရိွ
ျဖစ္ေပၚေနမႈအား လြယ္လြယ္ကူကူ လက္မခံႏိုင္ျခင္းသည္ အဆိုပါေခတ္ကာလ၏ အက်ိဳးဆက္မ်ားျဖစ္သည္။ တိုး
တက္ေနေသာနည္းပညာမ်ားႏွင့္ ကိုက္ညီေစေရး တစ္ဖက္တြင္လည္း အစိုးရ၏ ရည္မွန္းခ်က္ႀကီးသည့္ ျပဳျပင္
ေျပာင္းလဲေရး အစီအစဥ္မ်ားႏွင့္ ကိုက္ညီေစရန္အတြက္ အိုင္စီတီမူဝါဒမ်ားႏွင့္ ဥပေဒမူေဘာင္မ်ားအား ကိုက္ညီေအာင္
လုပ္ေဆာင္ရာတြင္ ႀကံဳေတြ႕ရသည့္ စိန္ေခၚမႈသည္ လြတ္လပ္ပြင့္လင္းမႈ၊ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈႏွင့္ တာဝန္ယူ၊ တာဝန္ခံမႈ
ေပၚတြင္ အေျခခံသည့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစံနစ္ဆီသို႔ အာဏာပိုင္အဖြဲ႔အစည္းမ်ားႏွင့္ ျပည္သူလူထုႏွစ္ရပ္လံုး၏ စိတ္ေန
သေဘာထားမ်ား ေျပာင္းလဲလာေအာင္ လုပ္ေဆာင္ရာတြင္ ႀကံဳေတြ႕ရသည့္ စိန္ေခၚမႈႏွင့္ယွဥ္လ်င္ ျမင္သာမႈအပိုင္း
တြင္ ပို၍အားနည္းေသာ္လည္း အေရးႀကီးသည့္အပိုင္းတြင္မူ ေလ်ာ့နည္းျခင္း မရွိေပ။ ဤစီးပြားေရးလုပ္ငန္းက႑၏
သက္ေရာက္မႈမ်ားအား ေလ႔လာဆန္းစစ္ျခင္း (SWIA) အစီရင္ခံစာသည္ အစိုးရမူဝါဒႏွင့္ ဥပေဒေရးရာ ျပဳျပင္
ေျပာင္းလဲေရးလုပ္ငန္းစဥ္၏ အစိတ္အပိုင္းအေနျဖင့္ စဥ္းစားအေျဖရွာသင့္သည့္ မူဝါဒႏွင့္ ဥပေဒေရးရာတြင္ အေရး
ႀကီးသည့္လစ္ဟာမႈမ်ားကို ေထာက္ျပေပးႏိုင္ရန္ ရည္ရြယ္ပါသည္။
အိုင္စီတီ က႑အတြင္းရွိ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား
အျခားတိုင္းျပည္မ်ားမွာကဲ့သို႔ပင္ အိုင္စီတီက႑တြင္ လုပ္ကိုင္ေနေသာ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားသည္ ပံုစံမ်ိဳးစံုျဖစ္သည္။
ယင္္းတို႔တြင္ ေအာက္ေျခမွ အစျပဳႀကီးထြားလာသည့္ ျပည္တြင္းလုပ္ငန္းမ်ား (local start-ups) မွသည္ ႏိုင္ငံတကာ
စီးပြားေရးလုပ္ငန္းႀကီးမ်ားအထိ ပံုစံမ်ိဳးစံုျဖင့္ ရွိေနတာကို ေတြ႔ရပါသည္။ အျခားေသာ တိုင္းျပည္မ်ားတြင္ေတြ႕ရသည့္
နည္းပညာဆိုင္ရာလုပ္ငန္းတြင္ ေအာက္ေျခမွအစျပဳ ႀကီးထြာလာသည့္စီးပြားေရးလုပ္ငန္းငယ္မ်ား (tech start-ups)
ႏွင့္ မတူသည့္အခ်က္မွာ ျပည္တြင္းရွိ အေသးစားလုပ္ငန္းမ်ားအေနျဖင့္ အိုင္စီတီက႑ရွိ အေရးပါသည့္ ႏိုင္ငံတကာ
ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားကို မၾကာခဏ ပါဝင္တက္ေရာက္ ထိေတြ႕ႏိုင္ျခင္း မရွိသလို၊ ေျပာၾကားသည့္ အခ်က္အလက္မ်ားကို
မိမိတို႔၏ မိခင္ဘာသာစကားမ်ားျဖင့္ ရယူသိရွိႏုိင္ျခင္းလည္း မရရွိၾကပါ။ ထိုအခါ ျပည္တြင္းလုပ္ငန္းငယ္မ်ား သင္ယူ
လုပ္ကိုင္ရေသာ ျဖစ္စဥ္သည္ ႏိုင္ငံတကာရွိ စီးပြားေရးပူးေပါင္းလုပ္ကိုင္လိုသူမ်ား၏ ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္ႏွင့္ ကိုက္ညီေရးတြင္
သာမက သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားအား ကာကြယ္ျခင္းကိစၥရပ္၊ အလားတူ အေရးႀကီးသည့္ တာဝန္ယူမႈရွိေသာ
စီးပြားေရးလုုပ္ငန္းတြင္ ထားရွိသင့္ေသာ ႏိုင္ငံတကာ စံတန္ဖိုးမ်ားကဲ႔သို႔ေသာ အေရးႀကီးသည့္ အခ်က္မ်ားအတြက္
လိုအပ္ခ်က္ႏွင့္ လုပ္ေဆာင္ပံုနည္းလမ္းမ်ားကို နားလည္ရန္အတြက္လည္း အခက္အခဲမ်ားစြာ ႀကံဳေတြ႕ရႏိုင္ပါသည္။
ကြန္ရက္ တိုးခ်ဲ႕တပ္ဆင္ျခင္းလုပ္ငန္းကို အလွ်င္အျမန္ အေကာင္အထည္ေဖာ္လ်က္ရွိရာ ကြန္ရက္တပ္ဆင္ေရး လုပ္
ငန္းတြင္ လုပ္ကိုင္ေသာ လုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ တစ္ဆင့္ခံလုပ္ကိုင္သည့္ ျပည္တြင္း လုပ္ငန္းမ်ားအေနအျဖင့္ လုပ္ကိုင္ရင္းျဖင့္
သင္ၾကားေနၾကသည့္ အေနအထားတြင္ ရွိေနပါသည္။ အခ်ိဳ႕ေသာလုပ္ငန္းမ်ားသည္ ခိုင္မာသည့္ စီမံခန္႔ခြဲ အုပ္ခ်ဳပ္မႈ
ပံုစံ၊ က်န္းမာေရးႏွ���့္ လံုၿခံဳေဘးကင္းေရး၊ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးႏွင့္ အလုပ္သမား အခြင့္အေရးမ်ား
အတြက္ တိုင္ၾကားမႈဆိုင္ရာ မူေဘာင္မ်ားႏွင့္ လုပ္ငန္းခြင္စစ္ေဆးႏိုင္ရန္ ေစာင့္ၾကည့္ျခင္းတို႔ကို မိမိတို႔ လုပ္ငန္းစဥ္
အတြင္းသို႔ သြတ္သြင္း အေကာင္အထည္ေဖာ္ျခင္းမ်ား ရွိေသာ္လည္း တခ်ိဳ႕ေသာ လုပ္ငန္းမ်ားမွာမႈ စနစ္က်ေသာ
လံုၿခံဳေရးဆိုင္ရာအစီအစဥ္မ်ား ထားရွိလုပ္ေဆာင္ျခင္း မရွိသည္ကို ေတြ႕ရွိရသည္။ သုေတသနျပဳလုပ္စဥ္ လူ႔အခြင့္
အစီရင္ခံစာအႏွစ္ခ်ဳပ္ႏွင့္ အၾကံျပဳတင္ျပခ်က္မ်ား
3