ေစာင့္ၾကည့္မႈကိုခြင့္ျပဳသည့္ လုပ္ငန္းစဥ္အတြင္း ေတာင္းခံသည့္ခြင့္ျပဳခ်က္၏ လူ႔အခြင့္အေရးအေပၚ သက္ေရာက္
မႈႏွင့္ပတ္သက္၍ သင့္ေတာ္သည့္ ထည့္သြင္းစဥ္းစားမႈမ်ား ပါဝင္သည္ကို ေသခ်ာေစရန္အလို႔ငွာ ဂ႐ုတစိုက္
ဆင္္ျခင္ သံုးသပ္ရန္တာဝန္ကို ဥပမာအားျဖင့္ လြတ္လပ္ၿပီး သမမွ်တသည့္ လူ႕အခြင့္ေရးရာ ကြ်မ္းက်င္သူကဲ့သို႔
တရား႐ံုးခ်ဳပ္ ေရွ႕ေန (a confidential public interest advocate) တစ္ဦးအား အပ္နွင္းသင့္ပါသည္။ ထိပ္တန္း
လွ်ဳိ႕ဝွက္လပ
ု ေ
္ ဆာင္ရန္ လိအ
ု ပ္သည့္ ႏိင
ု င
္ ေ
ံ တာ္လၿုံ ခံဳေရးႏွင့္ ဆက္စပ္ေ
္ နသည့္ ကိစရ
ၥ ပ္မ်ားအတြက္ ေပးအပ္သည့္
ခြငျ့္ ပဳခ်က္ မ်ားတြင္ ယင္းအခ်က္သည္ အထူးသျဖင့္ အေရးႀကီးပါသည္။
ႏိုင္ငံေတာ္သည္ အဆိုပါေစာင့္ၾကည့္မႈမ်ားကို တရားနည္းလမ္းတက် ေဆာင္ရြက္ခ်င္း ရွိ၊ မရွိ အကဲျဖတ္ရန္အလို႔ငွာ
ေစာင့္ၾကပ္ၾကည့္႐ႈရန္ တာဝန္ေပးအပ္ထားသည့္ အဖြဲ႕အစည္းသည္ သက္ဆိုင္ရာ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကို
ရယူၾကည့္႐ႈပိုင္ခြင့္ ရွိရမည္ျဖစ္သည္။ သတင္းအခ်က္အလက္ဆိုရာတြင္ ကန္႔သတ္ႏွင့္ လွ်ိဳ႕ဝွက္သတင္းအခ်က္
အလက္မ်ား ပါဝင္သည္။ ၾကားခံအဖြဲ႕အစည္းမ်ားအေနျဖင့္ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကို အဆိုပါေစာင့္ၾကပ္
ၾကည့္႐ႈသည့္ အဖြဲ႕အစည္းသို႔ ေပးပိုင္ခြင့္ရွိရမည္ျဖစ္သည္။ ဥပမာအားျဖင့္ ဆက္စပ္္မႈရွိပါက ကုမၸဏီမ်ားမွ ေပးပို႔
ႏိုင္ျခင္း။
ေစာင့္ၾကပ္ၾကည့္႐ႈရန္ တာဝန္ေပးအပ္ထားသည့္ အဖြဲ႕အစည္းသည္ ေစာင့္ၾကပ္ၾကည့္႐ႈမႈကို ထိထိေရာက္ေရာက္
လုပ္ကိုင္ႏိုင္ရန္ ကၽြမ္းက်င္မႈႏွင့္ အရင္းအျမစ္ရွိရန္ လိုအပ္သည္။
အစိုးရမွလုပ္ေဆာင္သည့္ ေစာင့္ၾကည့္မႈ အစီအစဥ္မ်ားသည္ သင့္ေတာ္မႈ ရွိ၊ မရွိအေပၚတြင္ ေစာင့္ၾကပ္ၾကည့္႐ႈမႈ
စံနစ္အတြင္း အမ်ားျပည္သူအား ပံုမွန္အသိေပးသည့္ အစီအစဥ္ ပါရွိရမည္ျဖစ္သည္။ သို႔မွသာ ေစာင့္ၾကည့္မႈမ်ားႏွင့္
ပတ္သက္၍ အစိုးရအေနျဖင့္ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္း လိုက္နာျခင္း ရွိ၊ မရွိ၊ လူထု နားလည္သိရွိေစမည္ ျဖစ္သည္။
ေစာင့္ၾကည့္ခံရသူမ်ားအား အသိေပးျခင္း
ေစာင့္ၾကည့္ခံရသူမ်ား ၄င္းတို႔ ေစာင့္ၾကည့္ခံရျခင္းအေၾကာင္း အသိေပးျခင္းျဖင့္ ေစာင့္ၾကည့္မႈ၏ ရည္ရြယ္ခ်က္
ပ်က္ဆီးႏိုင္သည္ျဖစ္ရာ ေစာင့္ၾကည့္ခံရျခင္းအေၾကာင္း အသိမေပးႏိုင္သည့္ အေျခအေနမ်ိဳး ႀကံဳလာႏိုင္သည္ကို
နားလည္ထားၿပီး ျဖစ္သည္။
ေစာင့္ၾကည့္ခံရသူအား အသိေပးျခင္းကို မည္သည့္အေျခအေနမ်ိဳးတြင္ အခ်ိန္ဆြဲထားႏိုင္သည္၊ မည္သူက ယင္း
သို႔ လုပ္ေဆာင္ရန္ အခြင္႔အာဏာေပးႏိုင္သည္ကို ဥပေဒမူေဘာင္က သတ္မွတ္ေပးရန္ လိုအပ္သည္။
အနိမ့္ဆံုးအေနျဖင့္ ေစာင့္ၾကည့္မႈမ်ားၿပီးစီးပါက အသံုးျပဳသူမ်ားအား ၄င္းတို႔၏ ဆက္သြယ္ေရးလမ္းေၾကာင္းမ်ား
ေစာင့္ၾကည့္ခံခဲ့ရသည္ကို အသိေပးသင့္သည္။ သို႔မွသာ ေစာင့္ၾကည့္ခံရသူမ်ားအေနျဖင့္ ထိုသို႔ ေစာင့္ၾကည့္ခံရမႈ
မ်ားသည္ တရားဥပေဒႏွင့္ မကိုက္ညီဟု ယူဆပါက ျဖစ္သင့္သည့္ ေျဖရွင္းခ်က္ရရွိရန္ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္မည္ျဖစ္သည္။
ေျဖရွင္းခ်က္ ရယူပိုင္ခြင့္ေပးျခင္း
လူတိုင္းသည္ ေစာင့္ၾကည့္ခံရမႈ ရွိ၊ မရွိ သိရွိခြငရ
့္ ရင္ လိုအပ္သည္။ သို႔မွသာ ေစာင့္ၾကည့္ခံရပါက ၄င္းတို႔အေနျဖင့္
တိုင္တန္းျခင္းျဖင့္ ျဖစ္သင့္သည့္ ေျဖရွင္းခ်က္ကို ေတာင္းဆိုႏိုင္မည္ ျဖစ္သည္။
ဥပေဒခ်ိဳးေဖာက္ျခင္းရွိသည္ဟု စြပ္စဲြျခင္းရွိလာပါက ေစ့စပ္ေသခ်ာစြာႏွင့္ မွန္မွန္ကန္ကန္ စစ္ေဆးကာ ခ်က္ခ်င္း
ေျဖရွင္းေပးသင့္သည္။
ဥပေဒခ်ိဳးေဖာက္ျခင္းကို စစ္ေဆးေတြ႕ရွိပါက ခ်ိဳးေဖာက္မႈကို ရပ္တန္႔ႏိုင္ရမည္ ျဖစ္သည္။ ျဖစ္လာႏိုင္သည့္ ခ်ိဳး
ေဖာက္မႈမ်ားကို စစ္ေဆးသည့္အဖြဲ႕အစည္းက ေစာင့္ၾကည့္မႈကို ရပ္တန္႔ရန္ အမိန္႔ေပးရမည္ျဖစ္ၿပီး ရယူထားသည့္
သတင္းအခ်က္လက္မ်ားကို ဖ်က္ဆီးျပစ္ရန္ တစ္ပါတည္း အမိန္႔ထုတ္ျပန္ရမည္ ျဖစ္သည္။
42
ျမန္မာ့ အိုင္စီတီက႑၏ သက္ေရာက္မႈမ်ားအား ေလ့လာဆန္းစစ္ျခင္း