ြမန်မာနိုင်ငဳအတွက် သတင်ဵအချက်အလက်ရယူပိုင်ခွငဴ်လမ်ဵညဃန် တစ်ရပ်" ချမှတ်ထာဵေ ကာင်ဵ မှတ်ချက်ြပုခဲဴသည်။ 2 သို့ေသာ် အေထွေထွလူ့အခွငဴ်အေရဵအြဖစ် သတင်ဵရယူ ပိုင်ခွငဴ်ကို အေစာဆုဳဵအသိအမှတ်ြပုသညဴ် တရာဵစီရင်ေရဵမှာ ၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် လူ့အခွငဴ်အေရဵဆိုင်ရာ အေမရိကတိုက်နိုင်ငဳမျာဵ၏ တရာဵရုဳဵက Claude-Reyes et al. နှငဴ် Chile နိုင်ငဳအမင ြဖစ်၏။ ထိုတရာဵရုဳဵ၏ စီရင်ချက်တွင် ICCPR အပိုဒ် ၁၉ နှငဴ် ဆင်တူေသာ အေမရိကန်လူ့အခွငဴ်အေရဵဆိုင်ရာ သေဘာတူစာချုပ် အပိုဒ် ၁၃ ကို ေအာက်ပါအတိုင်ဵ အဓိပ္ပာယ်ဖွငဴ်ဆိုခဲဴသည်။ ယခုအမင၏ ြဖစ်ရပ်မှန်မျာဵနှငဴ်စပ်လျဉ်ဵ၍ “သတင်ဵအချက်အလက်” "ရှာေဖွရန်” နှငဴ် “ရယူရန်” တိ့က ု ို အတိအလင်ဵ ြပဋ္ဌာန်ဵေပဵြခင်ဵြဖငဴ် သေဘာတူစာချုပ်၏ အပိုဒ် ၁၃ သည် စာချုပ်တင ွ ် သတ်မှတထ ် ာဵေသာ ကန့်သတ်ချက်မျာဵြဖငဴ် ခွငဴ်ြပုထာဵေသာ ခခင်ဵချက်မျာဵနှငဴ် နိုင်ငဳေတာ်မှ ချုပ်ကိုင်ထာဵေသာ သတင်ဵ အချက်အလက်မျာဵကို ရယူခွငဴ် ေတာင်ဵခဳရန် လူတစ်ဦဵချင်ဵစီ၏ အခွငဴ်အေရဵကို အကာအကွယ်ေပဵထာဵ ေ ကာင်ဵ ေတွ့ရှိရသည်။ ထို့ေ ကာငဴ် ဤအပိုဒ်သည် သတင်ဵအချက်အလက်မျာဵကို လက်ခဳရရှိရန် လူတစ်ဦဵ ချင်ဵစီ၏ အခွငဴ်အေရဵနှငဴ် ၎င်ဵတိ့က ု ို ေပဵအပ်ရန် နိုင်ငဳေတာ်၏ အြပုသေဘာေဆာင်ေသာ တာဝန်ဝတ္တရာဵ မျာဵကို ကာကွယ်ေပဵထာဵသည်။ သို့မှသာ သေဘာတူစာချုပ်က ခွငဴ်ြပုထာဵေသာ မည်သညဴ် အေ ကာင်ဵ ြပချက်ေ ကာငဴ်မဆို သီဵြခာဵကိစ္စရပ်တစ်ခုတွင် သတင်ဵအချက်အလက်မျာဵ ဝင်ေရာက် ကညဴ်ရငခွငဴ်ကို နိုင်ငဳေတာ်အာဵ ကန့်သတ်ခွငဴ်ြပုေသာအခါ လူတစ်ဦဵချင်ဵစီက ထိုအချက်အလက်မျာဵကို ဝင်ေရာက် ကညဴ်ရငခွငဴ် သို့မဟုတ် မျှတေသာ အေြဖတစ်ခု ရရှိေစမည်ြဖစ်သည်။ တရာဵဝင်ကန့်သတ်ချက် တစ်ခုခု ေ ကာငဴ်မှအပ သတင်ဵအချက်အလက်ကိုရယူရန်အတွက် တိက ု ်ရိုက်အကျိုဵသက်ေရာက်မင သို့မဟုတ် ကိုယ်ေရဵကိုယ်တာ ပါဝင်ပတ်သက်မငကို သက်ေသြပရန်မလိုအပ်ဘဲ အချက်အလက်ကို ပဳဴပိုဵေပဵသငဴ် သည်။3 လူ့အခွငဴ်အေရဵဆိုင်ရာ ဥေရာပတရာဵရုဳဵနှငဴ် ကုလသမဂ္ဂလူ့အခွငဴ်အေရဵေကာ်မတီဟူေသာ အဖွဲ့အစည်ဵနှစ်ရပ် စလုဳဵက သတင်ဵရယူပိုင်ခွငဴ်ကို ေနာက်ပိုင်ဵတွင် အသိအမှတ်ြပုခဲဴမပီဵ၊ ၂၀၁၁ ခုနှစ် အေထွေထွမှတ်ချက်တွင် "အပိုဒ် ၁၉၊ စာပိုဒ် ၂ သည် အမျာဵြပည်သူဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်ဵမျာဵမှ ချုပ်ကိုင်ထာဵေသာ သတင်ဵအချက် အလက်မျာဵကို ရယူခွငဴ်အာဵ လက်ခဳသည်။ အချက်အလက်သိမ်ဵဆည်ဵထာဵေသာ ပုဳစဳ၊ သတင်ဵအရင်ဵအြမစ် နှငဴ် ထုတ်လုပ်သညဴ်ရက်စွဲတို့ မည်သု့ပ ိ င် ြဖစ်ေစကာမူ အမျာဵြပည်သူဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်ဵမျာဵတစ်ခုက ချုပ် ကိုင်ထာဵေသာ မှတ်တမ်ဵမျာဵ ပါဝင်သည်။”4 2 of Report of the UN Special Rapporteur on the protection and promotion of the right to freedom opinion and expression, 29 January 1999, E/CN.4/1999/64, para. 12, https://undocs.org/en/E/CN.4/1999/64. 3 Claude Reyes and Others v. Chile, 19 September 2006, Series C., No. 151, para. 77, http://www.corteidh. or.cr/docs/casos/articulos/seriec_151_ing.pdf. 4 UN Human Rights Committee, General Comment No. 34: Article 19: Freedoms of opinion and expression, 12 September 2011, CCPR/G/GC/34, para. 18, https://www2.ohchr.org/english/bodies/hrc/docs/gc34.pdf. The Centre for Law and Democracy a non-profit human rights organisation working internationally to provide legal expertise on foundational rights for democracy. 2

Select target paragraph3