၂၀၂၁ ငရဲြပည် (သိုမဟုတ်) စစ်အာဏာသိမ်းခံထားရသည့် ြမန်မာြပည် မတ်လ (၈)ရက်ေနတွင် အာဏာသိမ်းစစ်တပ်၏ ြပန်ကားေရး၀န်ကီးဌာနက သတင်းမီဒီယာ ဌာနကီးများ ြဖစ်သည့် DVB, Myanmar Now, Mizzima၊ 7 days ှင့် Khit Thit Media၊ ဧပီလ ၂၀ရက်ေနတွင် တာချီလိတ် သတင်းေအဂျင်စီ၊ ဧပီလ ၂၉ ရက်ေနတွင် ြမစ်ကီးနားသတင်းဂျာနယ်ှင့် The 74 media ှင့် ေအာက်တိုဘာ ၄ ရက်ေနတွင် Delta News Agency တိုအား ထုတ်ေဝခွင့် ပိတ်သိမ်းေကာင်း ေကညာခဲသ ့ ည်။ ေဖေဖာ်ဝါရီလ ၁ ရက်ေနမှ ဒီဇင်ဘာ ၃၁ ရက်ေနအထိ သတင်းမီဒီယာသမား အမျိးသား ၁၁၅ ဦးှင့် အမျိး သမီး ၂၆ ဦး စုစေပါင် ု း ၁၄၁ ဦးဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရပီး ရာဇ၀တ် ေကာင်းဆိုင်ရာ ပုဒ်မများြဖင့် တရားစွဲဆို အမိန် ချမှတ်ခံရသည့် သတင်းမီဒီယာသမား အမျိးသား ၉ ဦးှင့် အမျိးသမီး ၄ ဦး စုစုေပါင်း ၁၃ ဦး အမိန်ချမှတ်ခံခဲ့ရ သည်။ စစ်ေကာင်စီ၏ သတင်းသမားများအေပ ပစ်မှတ်ထား ဖမ်းဆီးလာရာတွင် ေြမြပင်တွင် သတင်းယူေနစဥ် သာမက သတင်းသမား၏ ေနအိမ်သို စစ်သားအလံုးအရင်းြဖင့် ဝင်စီးကာ ိုက်ှက်ဖျက်ဆီးြခင်းများ၊ စစ်ေကာေရး တွင် ရက်ရက်စက်စက် ှိပ်စက်ြခင်းများ ကျးလွန်ခဲ့သည်။ အလွတ်တန်း ဓာတ်ပံုသတင်းေထာက် ကိုစးုိ ိုင်သည် ဒီဇင်ဘာလ ၁၀ ရက် အြပည်ြပည်ဆုိင်ရာ လူအခွင့် အေရးေနတွင် ြပလုပ်ေသာ အသံတိတ်သပိတ် အေြခအေနကို ရန်ကုန်မိ၌ သတင်းဓာတ်ပံုိုက်ေနစဥ် စစ်တပ်၊ တပ်ဖွဲဝင်များ၏ ဖမ်းဆီးြခင်းခံခဲ့ရပီး ရက်ပိုင်းအကာ စစ်ေကာေရးတွင် ေသဆံုးခဲ့ရသည်။4 ကိုစးုိ ိုင်သည် အာဏာသိမ်းပီးေနာက် စစ်ေကာင်စီ၏ စစ်ေကာေရးတွင် ပထမဆံုး ေသဆံုးရေသာ သတင်းသမားြဖစ်သည်။ ထိုအြပင် ကရင်ြပည်နယ်၊ ေလးေကေကာ်မိ၊ ေမခီးဝါးေကျးရွာတွင် သတင်းများ ဆက်လက်ထုတ်လင့်ရန် လာေရာက်ခိုလံေနသူ ဖက်ဒရယ်ဂျာနယ်အယ်ဒီတာ ကိုေအစိုင်းေက(ခ) ကိုစိုင်းဝင်းေအာင်သည်လည်း ဒီဇင်ဘာလ ၂၅ ရက်ေနတွင် စစ်ေကာင်စီ၏ လက်နက်ကီးြဖင့် ပစ်ခတ်မေကာင့် ေသဆံုးခဲ့ရြပန်သည်။5 Eိုင်လွတ်လံု ဥပေဒြပင်ဆင်Bပီး Eိုင်ငံသားအခွင့်အေရးများအား ဖျက်ဆီး။ အင်တာနက်လိုင်းြဖတ်ေတာက်ြခင်းများ ရံဖန်ရ��ခါ လုပ်ေဆာင်ေနသည့်အြပင် သပိတ်ေခါင်းေဆာင်များ၊ CDM လပ်ရှားမတွင် ပါဝင်သူများအား အကမ်းဖက်ဖမ်းဆီးိုင်ရန် ိုင်ငံသားများလွတ်လပ်မကို အတိုင်းအတာ တခုထိ အကာအကွယ်ေပးထားေသာ ိုင်ငံသားများ၏ ပုဂိလ်ဆိုင်ရာလွတ်လပ်မှင့် ပုဂိလ်ဆိုင်ရာ လံုြခံမကို အကာအကွယ်ေပးေရး ဥပေဒ(ိုင်လွတ်လံဥ ု ပေဒ)ကို ြပင်ဆင်ပစ်လိုက်သည်။ 4 Tin Aung Khine. December 14, 2021. ဓာတ်ပံသ ) တင်းေထာက် ကိစ ) း)ိ 'ိင ) ် စစ်ေGကာေရးမHာ ေသဆံး) . Radio Free Asia. Available at https://www.rfa.org/burmese/news/freelance-photojournalist-died-in-police-custody12142021141522.html 5 Maung Shwe Wah. December 26, 2021. ေလးေက့ေကာ်တင ွ ် ခံလ ) ေ Iံ နသJ ဂျာနယ်အယ်ဒတ ီ ာ လက်နက်Nကီးထိမန H ် ေသဆံး) . Myanmar Now. Available at https://www.myanmar-now.org/mm/topics/5277 4