ရြှု ြ ာျိုးထဲတွင် ြာြွ ယ်ပ ျိုးရြညို့် ဝပသသလြခ ဏာြ ာျိုးထဲ၌ လူ ြ ျိုးစိုအခ ေးြာ တစ်ခိုအ ေါအ၀င်မြစ်
သည်။3
တို င်ေး င်ေးသ ေးနို င်ငံခ ေးပါတီ မ ေးသည် သြ်ဆို င်ရာလူ ��� ျိုးြ ာျိုး၏ အခွ ငို့ ်အပရျိုးရရရန်အတွ ြ် ြဲ ဆွယ်
စည်ျိုးရံိုျိုးကြသည်ြို ပတွ ို့ရရသည်။ ယင်ျိုး ေါတီြ ာျိုး၏ အမြင်သပဘာထာျိုးြ ာျိုးသည် ပေသြွံ ို့ဖြျိုးတို ျိုးတြ်ပရျိုး၊
လူ ြ ျိုးစိုအြတ်လြခ ဏာြ ာျိုးမြစ်ကြသည်ို့ စာပ ၊ ယဥ်ပြ ျိုးြှုြပ ာြ် ြ်ပစပရျိုးစသည်ို့ အခ ြ်ြ ာျိုးမြင်ို့
ြဲ ဆွယ်စည်ျိုးရံိုျိုးြှုြ ာျိုးရခဲို့ သည်။
ေီြို ြပရစီ စနစ်အပြာင်အထည်ပြာ်ရာတွ င် လူ နည်ျိုးစိုြ ာျိုးအပ ေါ်သပဘာထာျိုးကြီ ျိုးြှုလို အ ်သည်။
အထူ ျိုးသမြငို့် နို င်ငံပရျိုးအရ တန်ျိုးတူညီ ပသာအပမခအပနတစ်ရ ်ြန်တီျိုးပ ျိုးထာျိုးသငို့်ပ ီ ျိုး နို င်ငံသာျိုးြ ာျိုး၏ ပြွ ျိုး
ရာ ေါအခွ ငို့်အပရျိုးြ ာျိုးမြစ်သညို့် အပမခခံ လွ တ်လ ်ခွငို့်ြ ာျိုးနငို့် လူ အ
ို့ ခွ ငို့်အပရျိုးြ ာျိုးရရရြည်မြစ်သည်။4 မ ည်
တွ င်ျိုးစစ် ဋ ြခ ြ ာျိုးနငို့်
တ်သြ်၍ မ ည်ပထာင်စိုတည်ပဆာြ်ပရျိုးဆို င်ရာ ဘံို နို င်ငံပရျိုးရည်ြန်ျိုးခ ြ်တွင်
ေီြို ြပရစီ ပရျိုး၊ အြ ျိုးသာျိုးတန်ျိုးတူပရျိုးနငို့် ြို ယ် ို င်မ ဌာန်ျိုးခွငို့်အခွ ငို့်အပရျိုးြ ာျိုး အာြခံ ခ ြ်အမ ညို့်အ၀
ရပသာ ေီြို ြပရစီ နငို့် ြြ်ေရယ်စနစ်တို ို့ြို အပမခခံ သည်ို့ မ ည်ပထာင်စိုတည်ပဆာြ်ပရျိုးသည် တို င်ျိုးရင်ျိုး
သာျိုး လြ်နြ်ြို င်ပတာ်လန်ပရျိုးအြွဲ ို့အစည်ျိုးြ ာျိုး နစ်ပ ေါင်ျိုး ၇၀ ကြာ တစို ြ်ြတ်ြတ်ပတာင်ျိုးဆို ခဲို့ ပသာ
ပတာင်ျိုးဆို ခ ြ်ြ ာျိုးမြစ်သည်။5 ထို အခ ြ်ြ ာျိုးအပ ေါ်ြူ တည်၍ ပရွျိုးပြာြ် ွဲ ြာလအတွ င်ျိုး ြဲ ဆွယ်စည်ျိုးရံိုျိုး
ြှု ြ ာျိုးြို တို င်ျိုးရင်ျိုးသာျိုးနို င်ငံခ ေး ေါတီြ ာျိုးြ ပ လို ်ခဲို့သည်ြို ပလို့ လာပတွ ို့ရရသည်။
(၁)
တို င်ျိုးရင်ျိုးသာျိုးနို င်ငံခ ေး ေါတီြ ာျိုးထဲတွင် ခ င်ျိုးအြ ျိုးသာျိုးေီြို ြပရစီ အြွဲ ို့ခ ်ပါတီ (CNLD) အပနမြင်ို့
အွ န်လို ���်ျိုးြဲဆွယ်ြှုြ ာျိုးတွင် ခ င်ျိုးလူြ ျိုးစိုြ ာျိုးြို ဆွ ယ်စည်ျိုးရံိုျိုးရာတွ င် ခ င်ျိုးလူြ ျိုးစိုတို ို့၏ အြ ျိုးသာျိုးပရျိုးြဏ္ဍ
အတွ ြ် အြ ာျိုးဆို ံ ျိုးြဲဆွယ်စည်ျိုးရံိုျိုးခဲို့သည်ြို ပတွ ို့ရရသည်။
(၂)
အို ို့ဝ်ျိုးအြ ျိုးသာျိုးအြွဲ ို့ခ ်ပါတီ
(PNO)
အပနမြင်ို့
အို ို့ဝ်ျိုးလူြ ျိုးစိုြ ာျိုးအပရျိုးနင်ို့
တ်သြ်၍
လူ ြ ျိုးစိုတစ်စို၏အပရျိုးအာျိုး အထူ ျိုးအပလျိုးပ ျိုးပမ ာဆို မခင်ျိုး၊ ြာြွ ယ်မြြှ င်ို့တင်ပ ျိုးမခင်ျိုးြို ပ လို ်ခဲို့သည်။
ေို တယအြ ာျိုးဆို ံ ျိုး မြစ်သည်ြို ပတွ ို့ရရသည်။
3
အသံအဖွဲ့၊ (၂၀၂၀)၊ လတ်လပ်စွာထုတ်ဖဖွာ်ဖ ပွာဆုခင ် သင်တန််းလက်စ။ P. 29
4
David, Roman & Holliday, Ian. (2019). Liberalism and Democracy in Myanmar. P 209
5
တုင်း် ရင််းသွာ်းလူမ ်းဖရ်းရွာဖံွဲ့ ဖဖ ်းတု်းတက်ဖရ်းနှင ် သုဖတသနအသင််း (၂၀၁၉)၊ တစ်နင
ု င
် လ
ံ ံု်းပစ်ခတ်တက
ု ် ခုက်မှုရပ်စဖရ်းသဖ
အဖ ခခံဖသွာ ဖငမ််းခ မ််းဖရ်း ဖစ်စဉ်ကု သံ်းု သပ်တင် ပ ခင််း၊ သုဖတသနစွာတမ််း အမှတ် (၁)။
14
ွာတူ စွာခ ပ်ကု