တွင ၎င်းတိိုို့၏ ရန ာမ ာ်းတွင ဗိုဒဓဘာသာဝငမ ာ်းကိို အရမခခ ရနထိိုငရစကာ
ွ ာလိုံ်းကျွတရ ွေ့ရမ ာင်းခွဲ ၍
ရိိုဟငဂ ာ အရယာက ၂၅၀,၀၀၀ မာ ဘင်္ဂလာ်းရဒ သိိုို့ မ နလည ထွကရမ ်းခွဲ သည။53
မမနမာနင ဘင်္ဂလာ်းရဒ အစိို်း မ နာ်းလညမှုစာချွနလာကိို နိိုဝငဘာ ၂၀၁၇ တွင လကမတထိို်းခွဲကာ ရိိုဟငဂ ာ
ဒိုကခသညမ ာ်း နစနစအတွင်း မ နရခေါ်ယနိိုင န ည ွ ယကာ ရနာကထ နစဦ်းသရဘာတစာခ ြု ကိို ဇနနဝါ ီ
၂၀၁၈ တွင အရခ ာသတနိိုငခွဲသည။
54
အရနမြင “မ နလညလကခံရ ်းစခန်းမ ာ်း”
မမနမာနိိုငငံမ မ နဝငရ ာကလာရသာ ရိိုဟငဂ ာဒိုကခသညမ ာ်း
ိရသာ
ခိိုငမ ညနယ ိ ငါ်းခ
နင ရတာငခ ိြုလကဝွဲတွင “စိစစ
ရ ်း” မြစစဉခံယ မညဟိုဆသ
ိို ည။ ထိို “လကခံရ ်းစခန်းမ ာ်း”ကိို သံဆ်းကကိြု်းမ ာ်း၊ လိုံခခြုြုံရ ်းတ ြွွဲွေ့မ ာ်းမြင
ကာ ံထာ်းကာ ၂၀၁၂ တွင မြစ ွာ်းခွဲရသာ အ ကမ်းြကမှုရနာကတွင ရိဟ
ို ငဂ ာမ ာ်းကိို ထိန်းသိမ်းထာ်းခွဲရသာ
ဒိုကခသည စခန်းမ ာ်းနင ဆငတမြစရနသည။ ထိက
ို ွဲသိိုို့ “ယာယီ” အကနို့အသတမြင အရဆာကအအိုံမ ာ်းတွင
ရိိုဟငဂ ာမ ာ်း သည ယခိုထတ
ိ ိိုင
ိရနဆွဲမြစသည။ မ နလညလကခံရ ်းမြစစဉအာ်း နိိုဝငဘာလ ၂၀၁၈ နင
ဩဂိုတလ ၂၀၁၉ တွင နစကကိမစတငခွဲ ခ ီ်းမြစရသာလည်း ဒိုကခသညရ ါင်း ၃၅၀ သာ ဘင်္ဂလာ်းရဒ မ မမနမာ
နိိုငငံသိိုို့ မ နဝငလာခွဲသည။55 ည ွ ယခ ကကကီ်းမာ်းလသည ဒိုကခသညမ ာ်း မ နလညလကခံရ ်းအစီအစဉသည
လကရတွွေ့တင
ွ အလို မြစမည ိုံမရ ေါ် ါ။ အဘယရ ကာငဆိိုရသာ ရိဟ
ို ငဂ ာမ ာ်းအရ ေါ် နိ စကညှင်း န်းမခင်း
မ ာ်း မြစရ ေါ်ရစခွဲသည အဓိကအရ ကာင်းအ င်းမ ာ်းအာ်း ယခိုထကတိိုင ရမြ င်းနိိုငမခင်း မ ိရသ်းရသာရ ကာင
မြစသည။ ထိအ
ိုို့ မ င၎င်းတိ၏
ိုို့
အနာဂတမာ
ရ ကာင မရ
ခိင
ို မ ညနယတွင လက ိဆကလကမြစ ွာ်းရနရသာ
ဋိ ကခ
ာလရ ။ မမနမာအစိို်း မ ၎င်းတိိုို့၏ လိုံခခြုရ
ြုံ ်း၊ လွတလ စွာသွာ်းလာခွင နင နိိုငငံသာ်းဆိိုင ာ
အခွငအရ ်းမ ာ်းကိို အာမခံနိိုငမခင်းမ ိလ င ရိဟ
ို ငဂ ာဒိုကသ
ခ ညမ ာ်းအရနမြင မ နလာ န မမြစနိိုင ါ။
တစခ န
ိ တည်းတွင ဘင်္ဂလာ်းရဒ အာဏာ ိိုငမ ာ်းအရနမြင ရိဟ
ို ငဂ ာဒိုကသ
ခ ညမ ာ်းအရ ေါ် ၍
ိို တင်းက ရသာ
ကနို့သတမှုမ ာ်းမ ြုလို လာခွဲသည။ ၎င်းတိအ
ိုို့ ရနမြင စခန်းမ ာ်းတွင လွတလ စွာ အလို လို
သွာ်းလာခွငမ ိဘွဲ အကအညီရ ်းသညအြွွေ့ွဲ အစည်းမ ာ်းမ ရထာက ံရ ်းရသာ စာ်းန
င
ိို ခွင သိမ
ိုို့ ဟိုတ
က
ိ ခာ အရ ေါ်သာ မခ
ီ ိို
သည။ ရြရြာဝါ ီလ ၂၀၂၀တွင ဘင်္ဂလာ်းရဒ မ ညထွဲရ ်းဝနကကီ်း Asaduzzaman Khan Kamal မ
ရိိုဟငဂ ာဒိုကခသညစခန်းမ ာ်း တလညတွင သံဆ်းကကိြု်းမ ာ်း ကာ ံကာ “တ ာ်းမဝငလှု
န”
နင
ရိိုဟငဂ ာမ ာ်း၏
ဒိုကသ
ခ ညစခန်းမ ာ်း
အဝငအထွကလှု
ာ်းမှုမ ာ်းကိို
ာ်းမှုမ ာ်းကိို ထိန်းခ ြု
ကနို့သတ နအတွက
ရဆာင ွ ကခွဲသညဟို ရမ ာ ကာ်းခွဲသည။ 56 “ရိိုဟငဂ ာမ ာ်း နင ဒိုကခသညစခန်းမ ာ်းကိို ရစာင က ကညရှုမှု
ိိုအာ်းရကာင်းရစ န” အမခာ်းလိုံခခြုြုံရ ်းဆိိုင ာရဆာင ွ ကခ ကမ ာ်းအရနမြင ကင်းရစာင ရမ ာစငမ ာ်း နင
CCTV ကငမ ာမ ာ်း တ ဆငမညဟို ရ ကညာခွဲသည။ 57 ရအာကတိိုဘာ ၂၀၂၀အခ ိနထိ Kutupalong-
53
Eileen Pittaway, Protracted Displacement in Asia: No Place to Call Home, (Hampshire: Ashgate, 2008), 87.
54
Oliver Homes, “Myanmar signs pact with Bangladesh over Rohingya repatriation,” The Guardian, November 23,
2017, https://www.theguardian.com/world/2017/nov/23/myanmar-signs-pact-with-bangladesh-over-rohingyarepatriation.
55
Anis Alamgir, “Bangladesh is being held hostage,” Dhaka Tribune, October 12, 2020,
https://www.dhakatribune.com/opinion/op-ed/2020/10/12/op-ed-bangladesh-is-being-held-hostage.
56
Najmus Sakib, “Bangladesh building barbed-wire fences around Rohingya,” Anadolu Agency, February 16, 2020,
https://www.aa.com.tr/en/asia-pacific/bangladesh-building-barbed-wire-fences-around-rohingya/1735369#.
57
Sakib, “Bangladesh building.”
20