ရိိုဟငဂ ာအရ ်းအခင်းအမ င
ကခ ငနင မ်းမ ညနယတိတ
ိုို့ ွင
ဆကလကမြစရ ေါ်ရနရသာ
လကနကကိိုင
ဋိ ကခမ ာ်းရ ကာင ကိုလသမဂဂအခ ကအလက ာရြွရ ်းမစ ငအြွွဲွေ့ (FFM)ကိို ြွွဲွေ့စည်းခွဲ ခ ီ်း ၎င်း၏ အစီ င
ခံစာတွင အသက ငက န စသ ရိဟ
ို ငဂ ာမ ာ်း၏ အလွနဆိို်း ွ ာ်းလသည အမြစအ ကမ ာ်း ရြာမ နိိုငခွဲ
သည။24 အမခာ်းတိိုင်း င်းသာ်းရဒသမ ာ်း ိမ ညသမ ာ်းအရ ေါ် ဆယစိုနစရ ါင်းမ ာ်းစွာ ဆငနခ
ွဲ ွဲသည စစဆငရ ်း
ိုံစံနင ဆငတသည အလွန ကစက ကမ်း ကြုတသည တ မရတာ၏ စစဆငရ ်းမ ာ်းကိို ထိိုအြွွေ့ွဲ မ ရြာထိုတခွဲ
သည။ သာမနအ
သာ်းမ ညသမ ာ်းကိို မခွွဲမခာ်းဘွဲ စမတထာ်းကာ သတမြတမခင်း၊ လိင ိိုင်းဆိိုင ာ အ ကမ်း
ြကမှုမ ာ်းကိို က ယမ နို့စွာက ်းလွနမခင်း၊ လူ့ဂိုဏသိကခာခ ်းိြု နိမကာ လမ ိြု်းရ ်းခွွဲမခာ်းရသာ အသိုံ်းအနှုန်းမ ာ်း
သိုံ်းစွွဲမခင်း နင စစတ ၏ လို
မ ာ်းအာ်း အရ ်းယမှုလိုံ်းဝမ ိမခင်း စသညတိိုို့ ါဝငသည။ FFM မ
၎င်း၏ရတွွေ့ ိခ ကမ ာ်းကိို ဩဂိုတလ ၂၀၁၈ခိုနစ တွင တငမ ခွဲ ခ ီ်း တ မရတာမ အကကီ်းတန်းအ ာ ိမ ာ်းအာ်း
စိုံစ��်းစစရဆ်းကာ
၎င်းတိအ
ိုို့ ာ်း
လမ ိြု်းတိုံ်းသတမြတမှု၊
လသာ်းမ ိြု်းနွယတစခိုလိုံ်းကိို
ထိခက
ိို ရစသည
ာဇဝတမှုမ ာ်း နင စစ ဆ
ွွဲ ိိုင ာ ာဇဝတမှုမ ာ်း အတွကအရ ်းယနိိုင န အကကြုြုံမ ြုခသည
ွဲ
။ FFM ၏ လို
25
ိိုင
ခွင စကတငဘာလ ၂၀၁၉ခိုနစတွင ကိုနဆို်းံ ခွဲ ခ ီ်းရနာက င
ိို ်း ကိုလသမဂဂ လူ့အခွငအရ ်းရကာငစီမ သကရသ
အရထာကအထာ်းမ ာ်းကိို ဆကလကမ ြုစိုထန
ိ ်းသိမ်းနိိုင န ည ွ ယကာ မမနမာနိိုငငံအတွက လွတလ ရသာ
စိုံစမ်းစစရဆ်းရ ်းယနတယာ်း(IIMM)ကိို တညရထာငခွဲသည။ ထိိုို့ရနာက နိိုဝငဘာ ၂၀၁၉တွင အမ ညမ ညဆိိုင
ာ
ာဇဝတမှုတ ာ်းရိုံ်း (ICC) ၏ တ ာ်းလိိုရ ဲ့ရနို့ရိုံ်းမ ရိဟ
ို ငဂ ာမ ာ်းကိို မမနမာနိိုငငံမ ဘင်္ဂလာ်းရဒ နိိုငငံသိိုို့
အတင်းအက
သည။
26
နငထိုတခွဲသညဟရသာ စွ စွွဲခ ကကိို စိုံစမ်းစစရဆ်းရ ်းရဆာင ွ က န အမှုစတငြွငခွဲ
ထိိုတစလတည်းတွင ဂမဘီယာနိိုငငံမ မမနမာနိိုငငံအာ်း လမ ိြု်းတိုံ်းသတမြတမှု တာ်းဆီ်းရ ်းဆိင
ို
ာနိိုငငံတကာ သရဘာတစာခ ြု ၏ ကတိကဝတမ ာ်းကိို ခ ်းိြု ရြာကသညဟိုဆက
ိို ာ အမ ညမ ညဆိိုင ာ
တ ာ်းရိုံ်း (ICJ) တွင တ ာ်းစွဆ
ွဲ ိိုခွဲသည။
လက်ရှအရခြအရန
နိိုငငံတကာတာဝနယမှု၊ တာဝနခံမှုအ ိိုင်းတွင တိို်းတကမှုမ ာ်း ိခွဲရသာလည်း မမနမာနိိုငငံ၌တွငမ စစတ အာ်း
တာ်းဆီ်းနိိုငမခင်းမ ိရသ်းကာ
လကနကကိိုင ဋိ ကခကလ
ိို ည်း
ခိိုငမ ညနယတွင တ မရတာနင
တနို့နိိုငမခင်းမ ိ ါ။
၂၀၁၈မစတငကာ
ခိိုငတိင
ို ်း င်းသာ်းလကနကကိင
ို အြွွဲွေ့အစည်းမြစသည
(AA) နစဘက ကာ်း တိက
ို
ွွဲမ ာ်းနင အ ကမ်းြကလို
ကခိြုငတ ရတာ
မ ာ်း မ
ိို ာ်းလာ ါသည။27 ခိင
ို ၊ ခ င်း နင က န စရသာ
24
United Nations Human Rights Council, “Myanmar: Tatmadaw leaders.”
25
United Nations Human Rights Council, “Myanmar: Tatmadaw leaders.”
26
Statement of ICC Prosecutor, Fatou Bensouda, on opening a Preliminary Examination concerning the alleged
deportation of the Rohingya people from Myanmar to Bangladesh,” International Criminal Court, September 18, 2018,
https://www.icc-cpi.int/Pages/item.aspx?name=180918-otp-stat-Rohingya.
27
International Criminal Court, “Statement of ICC Prosecutor.”
13